Thành phố Đà Nẵng tập trung dồn lực cho chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2030Thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, Chương trình MTQG 417 tích hợp các mục tiêu xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, hướng tới phát triển bao trùm, nâng cao thu nhập và thu hẹp chênh lệch giữa các vùng, miền.
Tại thành phố Đà Nẵng, yêu cầu này càng có ý nghĩa khi không gian phát triển sau sắp xếp đơn vị hành chính bao gồm cả đô thị trung tâm và những địa bàn miền núi có điều kiện kinh tế - xã hội còn khó khăn. Theo báo cáo của UBND thành phố Đà Nẵng được công bố tại đợt kiểm tra tình hình thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia năm 2026, thành phố có 352.544 người sinh sống trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, trong đó 164.095 người dân tộc thiểu số, chiếm khoảng 5,3% dân số toàn thành phố. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều đầu kỳ năm 2026 tại khu vực này là 27,85%, tương ứng 25.515 hộ trong tổng số 91.600 hộ. Những số liệu ấy cho thấy nhiệm vụ phát triển không thể chỉ tập trung vào tăng trưởng chung, mà cần ưu tiên đúng địa bàn, đúng đối tượng và đúng những thiếu hụt thiết yếu của người dân.
Diện mạo đời sống nông thôn miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số thành phố Đà Nẵng ngày càng thay đổi, khởi sắc…Nhìn lại giai đoạn 2021-2025, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (Chương trình MTQG 1719) đã tạo cơ sở quan trọng để đầu tư hạ tầng, hỗ trợ phát triển sản xuất, đào tạo nghề, chăm sóc sức khỏe và bảo tồn văn hóa truyền thống. Theo báo cáo của UBND thành phố Đà Nẵng, đến ngày 30/6/2026, có 5 nhóm mục tiêu của Chương trình 1719 hoàn thành và vượt kế hoạch; tỷ lệ giảm nghèo vùng đồng bào dân tộc thiểu số đạt trên 3%, thu nhập bình quân của người dân tộc thiểu số đạt gấp 2 lần theo chỉ tiêu được báo cáo. Các lĩnh vực y tế, đào tạo nghề và bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống cũng ghi nhận kết quả tích cực.
Tuy nhiên, kết quả đạt được không làm giảm yêu cầu giám sát, đánh giá những hạn chế còn tồn tại. Tỷ lệ nghèo đa chiều 27,85% ở đầu kỳ năm 2026 cho thấy vẫn còn một bộ phận đáng kể người dân cần được hỗ trợ. Vì vậy, không thể chỉ đánh giá thành công bằng số dự án hoàn thành và tổng vốn đã giải ngân; cần xem xét chất lượng công trình, hiệu quả mô hình sinh kế, mức tăng thu nhập thực tế và khả năng tự vươn lên của các hộ thụ hưởng. Kết quả của giai đoạn 2021-2025 phải trở thành căn cứ để điều chỉnh cách làm trong giai đoạn 2026-2030, thay vì chỉ dừng lại ở việc tổng kết thành tích.
Từ các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, hạ tầng miền núi thành phố Đà Nẵng đổi thay từng ngàyThứ nhất, công khai phải trở thành yêu cầu xuyên suốt. Người dân cần được biết kế hoạch phân bổ vốn, danh mục công trình, tiêu chí lựa chọn đối tượng, mức hỗ trợ, tiến độ thực hiện và kết quả nghiệm thu. Thông tin cần được công bố bằng hình thức phù hợp với điều kiện tiếp cận của từng cộng đồng, từ niêm yết tại cơ sở đến các kênh thông tin điện tử. Công khai đầy đủ không chỉ hạn chế nguy cơ bỏ sót đối tượng và phân bổ thiếu công bằng, đặc biệt còn tạo điều kiện để người dân chủ động tham gia, phản ánh nhu cầu và giám sát quá trình thực hiện.
Thứ hai, minh bạch phải được bảo đảm trong toàn bộ quá trình quản lý nguồn lực. Từ lập dự toán, lựa chọn nhà thầu, tổ chức hỗ trợ sản xuất đến nghiệm thu, thanh quyết toán, mỗi khâu cần có căn cứ, hồ sơ và kết quả kiểm chứng rõ ràng. Nghị quyết số 48/2026/NQ-HĐND ngày 29/5/2026 của HĐND thành phố Đà Nẵng, có hiệu lực từ ngày 10/6/2026, đã quy định cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035 trên địa bàn thành phố, giai đoạn I: từ năm 2026 đến năm 2030. Nghị quyết nhấn mạnh nguyên tắc công khai, minh bạch, bình đẳng; đồng thời quy định việc tránh trùng lặp giữa các nội dung hỗ trợ và các chương trình, chính sách khác. Đây là căn cứ quan trọng để thành phố cụ thể hóa việc quản lý vốn và bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người thụ hưởng.
Triển khai thực hiện hiệu quả chính sách dân tộc đã góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn Tp. Đà NẵngThứ ba, trách nhiệm phải gắn với kết quả và khả năng giải trình. Cơ quan chủ trì, đơn vị thực hiện và chính quyền cơ sở cần được phân công nhiệm vụ rõ ràng, có thời hạn, chỉ tiêu đánh giá và cơ chế kiểm tra. Khi phát sinh chậm tiến độ, thay đổi thiết kế hoặc hiệu quả hỗ trợ không đạt mục tiêu, phải xác định nguyên nhân, trách nhiệm và biện pháp khắc phục. Đồng thời, cần phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức đoàn thể, người có uy tín và cộng đồng dân cư trong giám sát. Sự tham gia thực chất của người dân là một kênh quan trọng giúp phát hiện sớm bất cập và nâng cao chất lượng thực thi chính sách.
Trong giai đoạn 2026-2030, thành phố Đà Nẵng cần kết hợp ba yêu cầu trên với đổi mới phương thức hỗ trợ sinh kế, phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị, đào tạo nghề gắn với nhu cầu thị trường và bảo tồn văn hóa gắn với sinh kế bền vững. Mỗi dự án cần có chỉ tiêu đầu ra cụ thể, nhưng đồng thời phải được đánh giá bằng tác động lâu dài đối với thu nhập, việc làm, khả năng tiếp cận dịch vụ xã hội và nguy cơ tái nghèo.
Thành phố Đà Nẵng mở hướng sinh kế mới từ lợi thế vùng caoCông khai giúp người dân được biết; minh bạch tạo điều kiện để xã hội giám sát; trách nhiệm bảo đảm mọi quyết định sử dụng nguồn lực đều hướng đến mục tiêu đã xác định. Khi ba yêu cầu này được thực hiện đồng bộ, Chương trình MTQG 417 giai đoạn 2026-2030 có thể chuyển hóa nguồn lực đầu tư thành cơ hội phát triển thực chất. Thước đo cuối cùng không phải là những báo cáo hoàn thành nhiệm vụ, mà là cuộc sống của đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thành phố Đà Nẵng ngày càng ổn định, có sinh kế vững chắc, được thụ hưởng công bằng và có thêm khả năng làm chủ tương lai của mình./.
