Analytic
Thứ hai, ngày 02/01/2026
Hoa gừng - Từ món ăn vùng cao đến tiềm năng dược liệu

Hoa gừng - Từ món ăn vùng cao đến tiềm năng dược liệu

(DTTG) - Nhắc đến gừng, suy nghĩ truyền thống thường chỉ tập trung vào phần củ với lịch sử đã có hàng ngàn năm ứng dụng trong y học cổ truyền và ẩm thực. Tuy nhiên, hoa gừng - bộ phận thường chỉ được biết đến như một loại đặc sản giòn ngọt, lạ miệng nhưng thực chất lại ẩn chứa những giá trị dinh dưỡng và dược lý đáng kinh ngạc thì còn ít được biết tới. Vì vậy, nghiên cứu và ứng dụng đặc tính chữa bệnh của hoa gừng không chỉ tôn vinh tri thức dân gian mà còn mở ra hướng đi mới trong việc tận dụng tối đa nguồn dược liệu tự nhiên.
Củ huyền vùng Bảy Núi - Từ vị đắng hóa vị lành

Củ huyền vùng Bảy Núi - Từ vị đắng hóa vị lành

Tri thức dân gian | Hoàng Lê - 16:49, 22/09/2026
(DTTG) - Về vùng Bảy Núi, An Giang, hỏi củ huyền chắc người lớn nào cũng biết. Củ huyền tươi đào lên đầy nhựa, đắng gắt, gọt vỏ thôi cũng đủ làm ngứa rát cả tay, không ai dám ăn sống hay luộc ăn như khoai bình thường. Vậy mà qua bàn tay của bà con xứ núi, loại củ ấy lại trở thành đặc sản trứ danh.
Trang phục của người Ê-đê - Thích ứng để lưu giữ bản sắc dân tộc

Trang phục của người Ê-đê - Thích ứng để lưu giữ bản sắc dân tộc

Tri thức dân gian | Thái Bình - 10:46, 21/09/2026
(DTTG) - Trang phục truyền thống của người Ê-đê gây ấn tượng bởi nền chàm sẫm cùng những dải hoa văn nhiều màu được dệt công phu. Trên mỗi tấm vải, hình ảnh quen thuộc của cây cỏ, hoa lá, chim muông, các loài vật và đồ vật trong đời sống được cách điệu thành những đường nét, hình khối khác nhau. Từ chiếc váy, áo của phụ nữ đến trang phục của nam giới, những hoa văn ấy làm nên vẻ đẹp riêng cho trang phục của người Ê-đê.
Nỗ lực lưu giữ tiếng Chăm ở ấp Rọc Lá

Nỗ lực lưu giữ tiếng Chăm ở ấp Rọc Lá

Tri thức dân gian | Xuân Thương - 10:09, 21/09/2026
(DTTG) - Ở ấp Rọc Lá, xã Tây Yên (An Giang), tiếng Chăm vẫn vang lên trong những câu chuyện gia đình, tiếng trẻ gọi nhau ngoài sân và những buổi học chữ vào mỗi tối. Với cộng đồng Chăm nơi đây, gìn giữ tiếng nói, chữ viết không chỉ là bảo tồn một ngôn ngữ mà còn là cách trao truyền phong tục, tín ngưỡng và ký ức văn hóa từ thế hệ này sang thế hệ khác.
Tín ngưỡng thờ Neak Tà của đồng bào Khmer

Tín ngưỡng thờ Neak Tà của đồng bào Khmer

Tri thức dân gian | Dũng Phong - 09:24, 17/09/2026
(DTTG) - Trong không gian văn hóa phong phú của đồng bào Khmer, tín ngưỡng thờ Neak Tà (ông Tà) vẫn được gìn giữ như một biểu tượng thiêng liêng về niềm tin, sự bảo hộ và tinh thần gắn kết cộng đồng. Đây không chỉ là hình thức thờ cúng dân gian, mà còn là minh chứng sinh động cho mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên, với làng xóm và với cội nguồn văn hóa của dân tộc Khmer.
Giá trị cội nguồn trong nghi lễ cúng Tổ tiên của người Khơ-mú

Giá trị cội nguồn trong nghi lễ cúng Tổ tiên của người Khơ-mú

Tri thức dân gian | Dũng Phong - 08:49, 15/09/2026
(DTTG) - Người Khơ-mú sinh sống chủ yếu ở các tỉnh Sơn La, Lai Châu, Nghệ An, Lào Cai... Họ sở hữu một kho tàng văn hóa phi vật thể vô cùng phong phú. Bên cạnh các nghi lễ nông nghiệp độc đáo như cúng cầu mùa, đón mẹ lúa hay mừng măng mọc, tập tục cúng Tổ tiên vẫn luôn giữ vị trí thiêng liêng, phản ánh đậm nét đời sống tâm linh và bản sắc văn hóa truyền thống của tộc người này.
Chàng Slaw - Nghề thủ công độc đáo của người Nùng Dín

Chàng Slaw - Nghề thủ công độc đáo của người Nùng Dín

Tri thức dân gian | Thái Bình - 12:01, 13/09/2026
(DTTG) - Nghề Chàng Slaw (nghề thủ công làm tranh cắt giấy) của người Nùng Dín ở xã Mường Khương, tỉnh Lào Cai đòi hỏi sự tỉ mỉ, công phu và sáng tạo, để tạo ra những sản phẩm nghệ thuật tinh tế phục vụ cho nghi lễ vòng đời của người Nùng Dín.
Cây nêu trong tâm thức người Co

Cây nêu trong tâm thức người Co

Tri thức dân gian | Thái Bình - 16:26, 09/09/2026
(DTTG) - Trong đời sống hằng ngày của người Co ở vùng núi Trà My, thành phố Đà Nẵng, cây nêu (hay còn gọi là x’nur theo tiếng đồng bào dân tộc Co) luôn chiếm vị trí quan trọng, thể hiện sự sinh sôi nẩy nở, là vật thiêng liêng kết nối với thần linh, ông bà, ma tốt và chuyển tải khát vọng vươn tới cuộc sống ấm no, an lành, hạnh phúc.

"Lạ lùng rêu đá, đậm đà thịt chua"

Tri thức dân gian | Quỳnh Chi - 16:00, 20/08/2026
(DTTG) - Đồng bào Mường ở tỉnh Phú Thọ từ lâu đã lưu truyền câu nói: “Lạ lùng rêu đá, đậm đà thịt chua”, để nhắc về hai món ăn đặc trưng của vùng đất này. Trong đó, rêu đá được người Mường xem là “lộc trời” và tin rằng đây là món ăn giúp bồi bổ sức khỏe, mang lại sự trường thọ.
Giống vừng đặc hữu của đồng bào dân tộc thiểu số Cao Bằng mang tên Ngà hoóc

Giống vừng đặc hữu của đồng bào dân tộc thiểu số Cao Bằng mang tên Ngà hoóc

Tri thức dân gian | Xuân Thương - 15:13, 20/08/2026
(DTTG) -Đồng bào các dân tộc thiểu số ở Cao Bằng hiện đang gìn giữ một giống vừng địa phương có tên Ngà hoóc qua nhiều thế hệ. Hạt nhỏ, tròn mẩy, khi rang lên tỏa mùi thơm đặc trưng, vị bùi béo, Ngà hoóc không chỉ là một sản vật quen thuộc trong bữa ăn mà còn gắn với kinh nghiệm canh tác, chế biến và bảo quản được trao truyền trong cộng đồng.
Hương vị ngọt lành từ chiếc bánh rây của đồng bào Khmer An Giang

Hương vị ngọt lành từ chiếc bánh rây của đồng bào Khmer An Giang

Tri thức dân gian | Minh Châu - 19:35, 18/08/2026
(DTTG) - Vùng đất An Giang là nơi giao thoa văn hóa của nhiều dân tộc, trong đó cộng đồng người Khmer đã góp phần tạo nên một kho tàng tri thức dân gian phong phú. Tri thức ấy không chỉ thể hiện qua kiến trúc chùa chiền hay nghi lễ vòng đời, mà còn lắng đọng tinh tế trong nền ẩm thực truyền thống. Giữa hàng loạt món ăn đặc sắc, bánh rây, còn gọi là Om-yok nổi lên như một điểm sáng về sự khéo léo, tinh tế trong kỹ thuật chế biến của người dân xứ Bảy Núi.
Mầm riềng trong gian bếp của người vùng cao

Mầm riềng trong gian bếp của người vùng cao

Tri thức dân gian | Đỗ Thương - 17:39, 18/08/2026
(DTTG) - Từ những búp riềng non mọc lên quanh gốc cây già, đồng bào các dân tộc tỉnh Cao Bằng đã tạo nên những món ăn mang hương vị riêng của núi rừng. Không cầu kỳ, mầm riềng được chế biến theo cách rất đỗi dân dã nhưng chứa đựng trong đó sự am hiểu về mùa vụ, cây cỏ và khẩu vị của cộng đồng. Qua mỗi món ăn, một phần tri thức dân gian và nếp sống gắn bó với thiên nhiên của cư dân vùng cao được gìn giữ, trao truyền.
Tri thức dân gian - Kho báu trong đời sống đồng bào vùng cao

Tri thức dân gian - Kho báu trong đời sống đồng bào vùng cao

Tri thức dân gian | Quang Thiện - Paul Dũng - Hoàn Trần - 15:49, 15/08/2026
(DTTG) - Được tích lũy qua nhiều thế hệ, tri thức dân gian của các dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc là một kho báu sống động về sản xuất, ứng xử với thiên nhiên, chăm sóc sức khỏe, tổ chức cộng đồng và gìn giữ văn hóa. Trong bối cảnh phát triển bền vững và chuyển đổi mạnh mẽ của đời sống vùng cao, miền núi, nhận diện đúng giá trị, bảo tồn và phát huy nguồn tri thức ấy chính là cách khơi dậy một nguồn lực nội sinh quý giá…
Thông điệp từ chiếc khăn và mũ đội đầu của người Hà Nhì

Thông điệp từ chiếc khăn và mũ đội đầu của người Hà Nhì

Tri thức dân gian | Thái Bình - 14:55, 15/08/2026
(DTTG) - Trong trang phục của phụ nữ Hà Nhì Hoa ở tỉnh Lai Châu, chiếc mũ đội đầu là điểm nhấn đặc biệt, thu hút ánh nhìn bởi sự kết hợp hài hòa giữa màu sắc, chất liệu và cách tạo hình khéo léo, tỉ mỉ. Những sợi len nhiều màu, dây mây, cúc bạc, quả bông cùng các lớp khăn được sắp đặt không chỉ tạo nên vẻ đẹp riêng cho người phụ nữ, mà còn là thông điệp để người đối diện biết về tuổi tác, hôn nhân, quan niệm thẩm mỹ và đời sống tinh thần của cộng đồng.
Giá trị trường tồn qua nghi thức rước y trang trong lễ hội Ka-tê của người Chăm

Giá trị trường tồn qua nghi thức rước y trang trong lễ hội Ka-tê của người Chăm

Tri thức dân gian | Thái Bình - 18:14, 11/08/2026
(DTTG) - Lễ hội Ka-tê (còn được gọi là Mbang Katé) là lễ hội được đồng bào Chăm tổ chức hằng năm vào tháng 7 theo lịch Chăm (khoảng tháng 10 dương lịch) để tưởng nhớ các vị thần mà cũng là những Anh hùng dân tộc... Trong đó, lễ rước y trang (rước xiêm y Thánh Mẫu Ina Nagar và Vua Po Klong Garai) là một trong những nghi thức quan trọng của lễ hội Ka-tê.
Thông điệp bảo vệ và sử dụng tài nguyên rừng từ văn hóa truyền thống của người Ê Đê

Thông điệp bảo vệ và sử dụng tài nguyên rừng từ văn hóa truyền thống của người Ê Đê

Tri thức dân gian | Nguyễn Duy Dũng - Đinh Thị Y Ban Quý - 00:46, 10/08/2026
(DTTG) - Với người Ê Đê ở tỉnh Đắk Lắk nói riêng và khu vực Tây Nguyên nói chung, rừng là không gian sinh tồn, là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng. Thông qua hệ thống luật tục, tín ngưỡng, kinh nghiệm sản xuất và cách ứng xử với tự nhiên, người Ê Đê đã hình thành một hệ thống tri thức địa phương về giữ rừng giàu giá trị. Trong bối cảnh suy giảm đa dạng sinh học và biến đổi khí hậu, những tri thức ấy cần được nhìn nhận như một nguồn lực quan trọng cho quản trị rừng bền vững…
Nhà trình tường của người Hà Nhì - Từ vùng cao Y Tý đến Bảo tàng Dân tộc học

Nhà trình tường của người Hà Nhì - Từ vùng cao Y Tý đến Bảo tàng Dân tộc học

Tri thức dân gian | Quỳnh Chi - 22:04, 09/08/2026
(DTTG) - Nằm trong khu trưng bày ngoài trời của Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam (Hà Nội), ngôi nhà trình tường của người Hà Nhì không chỉ là một công trình kiến trúc dân gian độc đáo, mà ở đó còn chứa đựng bản sắc văn hóa của cả một cộng đồng.
Rừng là hiện thân của Mẹ thiên nhiên - Nơi con người được nuôi dưỡng và bao bọc

Rừng là hiện thân của Mẹ thiên nhiên - Nơi con người được nuôi dưỡng và bao bọc

Tri thức dân gian | Nguyễn Duy Dũng - Đinh Thị Y Ban Qúy - Nông Hồng Hạnh - 19:12, 04/08/2026
(DTTG) - Với nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số ở Việt Nam, rừng không chỉ là nơi khởi nguồn của sự sống, đặc biệt còn được xem là hiện thân của “Mẹ thiên nhiên”, người mẹ bao dung nuôi dưỡng con người từ nguồn nước, cây cỏ đến những giá trị văn hóa và tinh thần. Quan niệm ấy không chỉ phản ánh một tín ngưỡng dân gian mà còn chứa đựng triết lý sống sâu sắc về mối quan hệ hài hòa giữa con người và tự nhiên, một giá trị đang trở nên đặc biệt quan trọng trong bối cảnh biến đổi khí hậu và phát triển bền vững hiện nay…
Ý nghĩa của hai chữ Cao Đài trong đạo Cao Đài

Ý nghĩa của hai chữ Cao Đài trong đạo Cao Đài

Tri thức dân gian | Minh Châu - 10:53, 03/08/2026
(DTTG) - Trong dòng chảy văn hóa - tôn giáo Nam Bộ đầu thế kỷ XX, sự xuất hiện của đạo Cao Đài (năm 1926) là một hiện tượng tôn giáo đặc sắc. Tôn giáo này nhanh chóng phát triển, thu hút hàng triệu tín đồ không chỉ nhờ nghi lễ trang nghiêm, kiến trúc độc đáo mà trước hết nhờ một hệ thống triết lý sâu sắc. Để thấu hiểu căn nguyên giáo lý, điểm tựa đầu tiên và quan trọng nhất chính là giải mã ý nghĩa của hai chữ “Cao Đài”.

"Cuốn lịch mùa vụ" không có chữ viết của người Thái

Tri thức dân gian | Nguyễn Duy Dũng - Lò Thị Thái - Phùng Quang Thiện - 16:20, 30/07/2026
(DTTG) - Người Thái ở tỉnh Sơn La không có cuốn lịch ghi ngày gieo mạ hay xuống giống như cách chúng ta vẫn quen dùng. Họ đọc mùa vụ từ sắc hoa ban, tiếng chim rừng, dòng nước đầu nguồn, sự đổi thay của đất trời và kinh nghiệm được truyền từ đời này sang đời khác. Trong quá trình phát triển và hội nhập, lịch mùa vụ ấy vẫn lặng lẽ đồng hành cùng người dân, trở thành kho tri thức địa phương đặc biệt quan trọng, quý giá, phản ánh mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên và là chìa khóa giúp cộng đồng thích ứng bền vững với môi trường miền núi.
Thịt chua của đồng bào Mường - Từ món ăn truyền thống đến sản phẩm OCOP

Thịt chua của đồng bào Mường - Từ món ăn truyền thống đến sản phẩm OCOP

Tri thức dân gian | Minh Trần - 17:12, 29/07/2026
(DTTG) - Ẩm thực là một phần của bản sắc văn hóa mỗi dân tộc. Đối với đồng bào Mường ở Phú Thọ, thịt chua không chỉ là món ăn truyền thống được lưu truyền qua nhiều thế hệ mà còn trở thành sản phẩm OCOP tiêu biểu, góp phần nâng cao giá trị đặc sản địa phương, tạo sinh kế bền vững và lan tỏa bản sắc văn hóa của quê hương đất Tổ.