Trước khi đóng gói, bún sẽ được đi qua lớp tia UV để diệt khuẩnVới bà Nguyễn Bính, sản xuất bún không chỉ là công việc kinh doanh, mà là căn cước nghề nghiệp. “Tôi lớn lên trong mùi gạo ngâm, tiếng máy xay và những đêm thức trắng làm bún. Nghề đã nuôi cả gia đình tôi qua nhiều thế hệ”, bà Bính chia sẻ. Khi vào TP. Hồ Chí Minh lập nghiệp, bà mang theo không chỉ kỹ thuật làm bún truyền thống, mà cả khát vọng là phải làm ra sản phẩm sạch, có thương hiệu, để nghề gia truyền không bị hòa tan trong thị trường thực phẩm đại trà.
Khác với hình ảnh những xưởng bún thủ công chật hẹp, xưởng bún Nguyễn Bính được đầu tư bài bản theo hướng sản xuất sạch. Nguyên liệu gạo được chọn lọc kỹ, quy trình sản xuất khép kín, kiểm soát nghiêm ngặt vệ sinh an toàn thực phẩm. “Nếu chỉ làm bún để bán trong chợ, có thể làm theo cách cũ. Nhưng nếu muốn đi xa, muốn xuất khẩu, thì phảithay đổi”, Giám đốc Nguyễn Bính cho biết. Sự thay đổi ấy không phải là từ bỏtruyền thống, mà là nâng truyền thống lên một chuẩn mực mới.
Chính hướng đi “bún sạch, bún chuẩn” đã giúp xưởng bún Nguyễn Bính từng bước mở rộng thị trường. Từ cung cấp cho các chợ đầu mối, quán ăn tại TP. Hồ Chí Minh, sản phẩm của xưởng dần xuất hiện trong các hệ thống phân phối hiện đại, phục vụ cộng đồng người Việt ở nước ngoài. Những sợi bún trắng, dai, không chất bảo quản trở thành “đại sứ ẩm thực” thầm lặng, mang hương vị Việt vươn ra thế giới.
Xưởng bún Nguyễn Bính hiện tạo công ăn, việc làm cho hàng trăm lao động địa phương, chủ yếu là phụ nữ và người dân ở nơi khác đến TP. Hồ Chí Minh. Thu nhập tuy không cao so với một số ngành công nghiệp, nhưng đều đặn, ổn định. “Làm ở đây có việc quanh năm, giờ giấc ổn định, không lo thất nghiệp”, một công nhân gắn bó với xưởng hơn 5 năm cho biết. Với nhiều gia đình, xưởng bún Nguyễn Bính trở thành chỗ dựa sinh kế giữa thành phố đắt đỏ.
Không chỉ tạo việc làm trực tiếp, xưởng bún sạch còn kéo theo chuỗi giá trị phụ trợ, như: Cung ứng, vận chuyển, đóng gói, phân phối. Mỗi khâu đều tạo thêm thu nhập cho người dân. Trong bối cảnh nhiều lao động phổ thông khó tìm việc ổn định, mô hình xưởng bún của bà Nguyễn Bính cho thấy nghề truyền thống, nếu được tổ chức lại một cách khoa học, bài bản, hoàn toàn có thể trở thành ngành kinh tế bền vững trong đô thị lớn. Đặc biệt là không dừng lại ở lợi nhuận, Giám đốc Nguyễn Bính luôn trăn trở khát vọng về việc xây dựng thương hiệu bún Việt một cách đúng nghĩa. “Người nước ngoài biết phở, biết bánh mỳ, nhưng ít biết bún. Tôi muốn khi nhắc đến bún, họ nghĩ đến một sản phẩm sạch, chuẩn, có câu chuyện văn hóa phía sau”, bà Nguyễn Bính chia sẻ. Chính vì vậy, bên cạnh sản xuất, bà đầu tư cho bao bì, truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn chất lượng, những yếu tố bắt buộc nếu muốn đi đường dài.
Bà Nguyễn Bính tự tay kiểm tra sản phẩm bún tươi của mình trước khi đưa ra thị trườngTuy vậy, con đường xây dựng thương hiệu nghề gia truyền giữa thị trường cạnh tranh khốc liệt không hề dễ. Giá nguyên liệu biến động, chi phí logistics cao, yêu cầu tiêu chuẩn ngày càng khắt khe từ thị trường quốc tế là những thách thức đặt ra. “Có lúc tưởng không trụ nổi, nhưng nghĩ đến nghề của cha ông, tôi lại không cho phép mình bỏ cuộc”, bà Nguyễn Bính chia sẻ. Chính sự kiên trì ấy đã giúp xưởng bún đứng vững và từng bước khẳng định vị thế.
Câu chuyện của nữ Giám đốc xưởng bún Nguyễn Bính phản ánh một xu hướng đáng quan tâm: Nghề gia truyền không chỉ tồn tại ở làng quê, mà đang tìm được chỗ đứng mới trong các đô thị lớn. Khi được tiếp sức bằng tư duy quản trị hiện đại và khát vọng vươn xa, nghề truyền thống có thể trở thành động lực phát triển kinh tế, tạo việc làm và lan tỏa giá trị văn hóa, nhân văn.
Giữa TP. Hồ Chí Minh sôi động, xưởng bún Nguyễn Bính mỗi ngày vẫn đỏ lửa. Những sợi bún trắng được đóng gói, theo xe đi khắp thành phố, ra cảng, vượt biển. Ẩn sau đó là hình ảnh một người phụ nữ bền bỉ giữ nghề, đổi mới nghề và nâng nghề lên tầm thương hiệu. Đó không chỉ là câu chuyện làm ăn, mà là câu chuyện về khát vọng đưa thương hiệu bún gia truyền của người Việt vươn xa, từ làng quê đến thị trường quốc tế./.
