Analytic
Thứ hai, ngày 02/01/2026

Phổ biến pháp luật

Văn bản Hỏi đáp

Nâng cao ý thức pháp luật cho đồng bào dân tộc thiểu số trong giai đoạn mới

Thái Bình - 17:33, 26/05/2026

(DTTG) - Trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, việc bảo đảm mọi người dân đều được tiếp cận pháp luật công bằng, hiệu quả là yêu cầu quan trọng nhằm nâng cao dân trí pháp lý, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và thúc đẩy phát triển bền vững. Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, nơi điều kiện kinh tế, xã hội còn nhiều khó khăn, trình độ tiếp cận thông tin chưa đồng đều, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Các chiến sĩ công an xã tuyên truyền, phổ biến pháp luật đến với đồng bào dân tộc thiểu số
Các chiến sĩ công an xã tuyên truyền, phổ biến pháp luật đến với đồng bào dân tộc thiểu số

Ngày 03/02/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 233/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035”. Đây là chủ trương có ý nghĩa sâu sắc, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với đồng bào dân tộc thiểu số, đồng thời tạo nền tảng để nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật trong Nhân dân. Đề án được xây dựng trên quan điểm đổi mới toàn diện công tác phổ biến, giáo dục pháp luật; gắn công tác tuyên truyền pháp luật với thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở. Một trong những điểm nổi bật của Đề án là chú trọng xây dựng đội ngũ “hạt nhân nòng cốt” làm công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại cơ sở. Đây sẽ là những người trực tiếp đưa pháp luật đến với người dân, có hiểu biết pháp luật, am hiểu phong tục, tập quán, văn hóa truyền thống và đặc biệt ưu tiên những người sử dụng được tiếng dân tộc thiểu số. Đội ngũ này bao gồm bí thư chi bộ, trưởng thôn, người có uy tín trong cộng đồng, người hoạt động không chuyên trách ở cơ sở, chức sắc, chức việc tôn giáo… Việc phát huy vai trò của những người gần dân, hiểu dân sẽ giúp công tác tuyên truyền pháp luật trở nên gần gũi, dễ hiểu và phù hợp hơn với đời sống thực tế của đồng bào. Thông qua tiếng nói, uy tín và sự gắn bó với cộng đồng, họ sẽ trở thành “cầu nối” quan trọng giúp pháp luật đi vào cuộc sống một cách tự nhiên và hiệu quả.

Đề án cũng xác định rõ yêu cầu đổi mới nội dung và phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật. Thay vì tuyên truyền khô cứng, đơn điệu, các hình thức phổ biến pháp luật sẽ được đa dạng hóa thông qua tiểu phẩm, câu chuyện pháp luật, phiên tòa giả định, hội thi tìm hiểu pháp luật, phóng sự truyền thông… Nội dung tuyên truyền được xây dựng phù hợp với từng nhóm đối tượng, gắn với phong tục, tập quán và đời sống sinh hoạt của đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt, các nội dung pháp luật sẽ được lồng ghép với những vấn đề thiết thực như phát triển kinh tế hộ gia đình, giải quyết việc làm, bảo vệ môi trường, phòng chống tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, giữ gìn an ninh trật tự, bảo đảm an sinh xã hội… Qua đó giúp người dân thấy rõ lợi ích thiết thực của việc chấp hành pháp luật đối với đời sống hằng ngày.

Một điểm đáng chú ý khác là Đề án đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật. Theo mục tiêu đề ra, giai đoạn 2026-2030 phấn đấu số hóa khoảng 70% tài liệu pháp luật; đến giai đoạn 2031-2035 hướng tới số hóa 100% tài liệu phục vụ công tác tuyên truyền. Việc ứng dụng nền tảng số, mạng xã hội và các hình thức truyền thông hiện đại sẽ giúp người dân vùng sâu, vùng xa tiếp cận thông tin pháp luật nhanh chóng, thuận tiện hơn. Song song với đó, Đề án còn hướng tới việc từng bước xóa bỏ các hủ tục, tập quán lạc hậu trái pháp luật; xây dựng đời sống văn hóa tiến bộ, văn minh ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Khi pháp luật được tuyên truyền phù hợp, dễ hiểu và gắn với thực tiễn cuộc sống, người dân sẽ nâng cao ý thức tự giác chấp hành pháp luật, từ đó góp phần hạn chế vi phạm pháp luật và các tệ nạn xã hội.

Để triển khai hiệu quả Đề án, Quyết định số 233/QĐ-TTg xác định rõ trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương và sự phối hợp của cả hệ thống chính trị. Trong đó, Bộ Dân tộc và Tôn giáo là cơ quan thường trực của Đề án có trách nhiệm: Chủ trì, phối hợp với Bộ Tư pháp, các Bộ, cơ quan liên quan xây dựng và ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Đề án; Chủ trì, phối hợp với cơ quan thông tấn, báo chí, truyền thông tổ chức thực hiện PBGDPL về công tác dân tộc, chính sách dân tộc, chính sách tôn giáo, chính sách phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi... Đồng thời phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, lực lượng vũ trang, đội ngũ luật gia, luật sư và những người có uy tín trong cộng đồng. Có thể khẳng định, Đề án “Phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với đối tượng, địa bàn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035” là bước đi quan trọng nhằm đưa pháp luật đến gần hơn với Nhân dân, nhất là đồng bào ở vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Việc triển khai đồng bộ, hiệu quả các nội dung của Đề án sẽ góp phần nâng cao nhận thức, ý thức thượng tôn Hiến pháp và pháp luật; củng cố niềm tin của đồng bào đối với Đảng và Nhà nước; tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững ổn định chính trị và trật tự an toàn xã hội trong giai đoạn mới.