Theo Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên mới, trong bối cảnh đó, tôn giáo nói chung, Phật giáo nói riêng khẳng định tinh thần nhập thế, phụng sự, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Ảnh: Hải NguyễnĐây là nội dung tham luận “Giáo hội Phật giáo Việt Nam: Từ truyền thống “Hộ quốc an dân” đến tầm nhìn chiến lược xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên mới” trình bày tại Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 của Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Phó Pháp chủ, Chủ tịch Hội đồng Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam, Phó Chủ tịch không chuyên trách Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam.
Theo Hòa thượng Thích Thiện Nhơn, Việt Nam đang bước vào kỷ nguyên mới với sự phát triển mạnh mẽ, đan xen giữa cơ hội và thách thức. Trong bối cảnh đó, tôn giáo nói chung, Phật giáo nói riêng cũng khẳng định tinh thần nhập thế, hòa mình và dấn thân, phụng sự, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Tính đến tháng 12/2025, Phật giáo có 19.544 cơ sở thờ tự, gần 60.000 tăng ni, gần 60 triệu tín đồ Phật tử và những người mến mộ Phật giáo.
“Du nhập vào nước ta từ đầu Công nguyên, hơn 2.000 năm qua, Phật giáo không ngừng hòa hợp, gắn bó chặt chẽ với vận mệnh dân tộc. Là một trong những thành tố quan trọng của bản sắc văn hóa Việt Nam, của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, Phật giáo đi từ truyền thống “Hộ quốc an dân” đến bồi đắp triết lý sống, nhân cách và con người trong mọi thời đại, như sợi chỉ đỏ, kim chỉ nam xuyên suốt hệ giá trị và bản sắc dân tộc. Trong bối cảnh hiện nay, khối đại đoàn kết toàn dân tộc không đơn thuần là sự liên kết về tổ chức mà còn là sự hội tụ về tinh thần, về giá trị, về khát vọng phát triển đất nước”, Hòa thượng Thích Thiện Nhơn nói.
Thực tiễn nhiệm kỳ qua cho thấy, đóng góp của Phật giáo cho xã hội không chỉ ở quy mô mà còn ở tính hệ thống, bền vững: Tính đến tháng 11/2025, đã dành 4.850 tỉ đồng cho các hoạt động an sinh xã hội (xây dựng 2.347 nhà tình thương, trao 156.000 suất học bổng, xây 412 cầu nông thôn, khoan 1.280 giếng nước…).
Về giáo dục, tính đến năm học 2024-2025, Giáo hội Phật giáo Việt Nam Việt Nam đã xây dựng được 34 trường Trung cấp Phật học; 4 Học viện Phật giáo; sửa sang, xây mới 47 trường phổ thông tại những vùng khó khăn, vùng núi; mở 5.680 lớp dạy nghề… Giáo hội Phật giáo Việt Nam Việt Nam cũng tham gia hỗ trợ, đồng hành cùng 156 trung tâm chăm sóc người già, trẻ em mồ côi, người khuyết tật tại nhiều địa phương…
Thời gian tới, Phật giáo tăng cường vai trò trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc thông qua chiến lược cụ thể.
Thứ nhất, tiếp tục khẳng định và phát huy truyền thống “Hộ quốc an dân”, tích cực tham gia vai trò là một trong những trụ cột tinh thần của xã hội.
Thứ hai, chủ động hội nhập sâu rộng vào đời sống quốc tế, không chỉ về tôn giáo mà còn về văn hóa, giáo dục, nhân đạo.
Thứ ba, tham gia tích cực hơn vào giải quyết các vấn đề xã hội đương đại: bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, chăm sóc sức khỏe cộng đồng, xây dựng xã hội học tập.
Hòa thượng Thích Thiện Nhơn cũng nêu một số kiến nghị để hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược về phát huy vai trò của Phật giáo trong xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên mới.
Theo đó, xây dựng cơ chế đối tác chiến lược giữa Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tôn giáo trong phát triển kinh tế - xã hội, không chỉ dừng lại ở hoạt động từ thiện mà mở rộng sang giáo dục, y tế, bảo vệ môi trường, phát triển văn hóa, đối ngoại nhân dân.
Hỗ trợ cùng các cơ quan có thẩm quyền giải quyết căn cơ vấn đề đất đai cho các chùa chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, đảm bảo an ninh, trật tự và an toàn xã hội.
Phối hợp, hỗ trợ các tôn giáo nói chung và Phật giáo nói riêng xây dựng, đào tạo đội ngũ chức sắc, chức việc, nhà tu hành đáp ứng yêu cầu mới.
Tạo điều kiện để Phật giáo Việt Nam mở rộng hợp tác quốc tế./.
