Bản làng thời đại số

Đưa bản sắc văn hóa đến gần hơn với cộng đồng

Theo báo cáo của Ủy ban Nhân dân xã Lâm Bình, tỉnh Tuyên Quang, tính riêng năm 2025, tổng doanh thu từ các nền tảng xã hội trên địa bàn đạt khoảng 40,7 tỷ đồng, đóng góp vào ngân sách nhà nước trên 896 triệu đồng tiền thuế. Nhiều chủ kênh Tiktok, Youtube tại địa bàn xã Lâm Bình đã chia sẻ những hình ảnh về bản sắc văn hóa truyền thống, những món ăn là đặc sản núi rừng đến với đông đảo người theo dõi. Tại các bản làng như: Bản Bon, Nà Khậu, Khau Cau... ngày càng nhiều người dân chủ động học hỏi kỹ năng quay, dựng video, sáng tạo nội dung để giới thiệu đến bạn bè về đời sống, phong tục, tập quán, cảnh đẹp thiên nhiên, con người nơi mình sinh sống, xây dựng lên các sản phẩm số độc đáo, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ, quảng bá, bán các sản phẩm địa phương và tạo sinh kế bền vững.

Như chị Nguyễn Thị Yêu, Giám đốc Hợp tác xã (HTX) thổ cẩm Lâm Bình chia sẻ: Hiện nay, HTX có 30 thành viên, đều là phụ nữ, họ chỉ làm tranh thủ những lúc nông nhàn để dệt vải nên việc mang sản phẩm đi bán, chào hàng là một bài toán khó. Chính vì vậy, công nghệ số phát triển đã giúp HTX quảng bá sản phẩm đến tay người tiêu dùng nhanh hơn, thuận tiện hơn, nhờ đó giúp thu nhập của chị em trong HTX được nâng lên đáng kể.

Xã Lâm Bình là vùng đất có nhiều cảnh sắc độc đáo bên hồ Na Hang, dòng sông Gâm, cũng như sở hữu một kho tàng văn hóa đặc sắc của đồng bào các dân tộc thiểu số, như: Tày, Dao, Mông, Pà Thẻn… Những năm gần đây, cùng với phát triển du lịch, xã Lâm Bình có hàng chục kênh lớn nhỏ, có kênh thu hút hàng triệu người theo dõi như kênh Lý Thị Ca. Với nội dung xoay quanh cuộc sống hàng ngày ở miền sơn cước đã thu hút hàng triệu lượt xem đến từ khắp nơi, nhiều bạn bè ở các quốc gia, như: Nga, Tây Ban Nha, Pháp, Mỹ, Anh... cũng thường xuyên theo dõi. Với hơn 400 video thu hút hơn 600 triệu lượt xem, đến nay kênh Lý Thị Ca đã nhận được nút vàng Youtube, mang đến một nguồn thu nhập khủng cho chủ kênh với hàng tỷ đồng mỗi năm.

Tận dụng công nghệ số phát triển kinh doanh

Chị H’Bình - Tổ trưởng Tổ hợp tác dệt thổ cẩm tỉnh Lâm Đồng cho rằng: Cách thích ứng của HTX là sử dụng các kênh thông tin, các ứng dụng số, như: Zalo, Facebook để quảng bá sản phẩm. HTX tự quay video giới thiệu các công đoạn sản xuất đăng lên Youtube. Tận dụng công nghệ số đã giúp HTX thành công đưa ra thị trường nhiều mặt hàng thổ cẩm giới thiệu đến bạn bè trong nước và quốc tế.

Tương tự cách làm chị H’Bình, HTX Nông nghiệp hữu cơ đã bán được 2 tấn cà phê bột. Hay như HTX Thương mại và dịch vụ Hoàng Nguyên, dù có sản phẩm hồ tiêu hữu cơ chất lượng cao cũng phải chọn cách thường xuyên livestream trên mạng xã hội để quảng bá sản phẩm và tiếp cận khách hàng.

Kênh Like Farm - Cà Phê Nhân Chất Lượng Cao ở thôn Liên Kết, xã Phú Sơn Lâm Hà (tỉnh Lâm Đồng) của các hộ dân làm nông nghiệp sạch, họ lập kênh để chia sẻ về cách trồng, chế biến hạt cà phê và giới thiệu sản phẩm nông sản trực tuyến đến tay người tiêu dùng. Sử dụng nhiều phương thức kinh doanh trong đó có kinh doanh trên nền tảng số giúp Like Farm phát triển lớn mạnh và đưa sản phẩm hạt cà phê xuất khẩu, với giá trị cao nhất ra thị trường nước ngoài. Năm 2024, Like Farm thu mua và chế biến 8.000 tấn cà phê tươi, tương đương 2.000 tấn cà phê nhân xanh, chủ yếu phục vụ cho hoạt động xuất khẩu sang các thị trường châu Á, châu Âu.

Từ những kết quả bước đầu cho thấy, chuyển đổi số tạo ra những phương thức sản xuất kinh doanh mới, làm thay đổi tư duy phát triển của người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Cũng thông qua ứng dụng công nghệ số trong quảng bá văn hóa, phát triển du lịch cộng đồng, tiêu thụ nông sản và sử dụng dịch vụ công trực tuyến giúp người dân nâng cao kỹ năng số, mở rộng cơ hội phát triển kinh tế, cải thiện thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống. Đồng thời, góp phần phát huy tính chủ động, sáng tạo, khuyến khích người dân tích cực tham gia vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương./.