Cao Bằng có nhiều tiềm năng, lợi thế để tạo động lực mới cho phát triển du lịch xanh, du lịch trải nghiệm và du lịch văn hóaNăm 2026, trong bối cảnh cả nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, công tác dân tộc, chính sách dân tộc và tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh Cao Bằng tiếp tục được triển khai đồng bộ, hiệu quả, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, nâng cao đời sống nhân dân và giữ vững ổn định chính trị, xã hội trên tuyến biên giới phía Bắc của Tổ quốc.
Chính sách dân tộc tạo động lực phát triển vùng cao
Ông Nông Thế Phúc, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Cao Bằng cho biết: Những năm gần đây, Đảng và Nhà nước ta đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách trên mọi lĩnh vực của đời sống, trong đó đặc biệt là sau khi triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025 (gọi tắt là Chương trình 1719), diện mạo nhiều địa phương vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh Cao Bằng đã có những đổi thay rõ nét.
Từ các địa bàn xã vùng cao như Bảo Lâm, Bảo Lạc, Hà Quảng, Nguyên Bình, Trường Hà, Đông Khê, Bế Văn Đàn, Kim Đồng, Hòa An, Nguyễn Huệ, Bạch Đằng, Lũng Nặm, Tổng Cọt, Hòa An, Thông Nông, Lý Quốc, Yen Thổ, Lý Bôn, Nam Quang, Quảng Lâm, Huy Giáp, Xuân Trường, Khánh Xuân, Cô Ba, Cốc Pàng, Hưng Đạo, Sơn Lộ, Cần Yên, Phan Thanh... đến các xã biên giới Trùng Khánh, Hạ Lang, Quảng Hòa..., hệ thống giao thông, điện, trường học, trạm y tế và các công trình hạ tầng thiết yếu từng bước được đầu tư đồng bộ. Nhiều tuyến đường liên xã, liên xóm trước đây đi lại khó khăn nay đã được bê tông hóa, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương hàng hóa và phát triển sản xuất.
Trong năm 2026, tỉnh tiếp tục ưu tiên nguồn lực thực hiện các dự án hỗ trợ sinh kế, phát triển sản xuất, đào tạo nghề, giải quyết việc làm và giảm nghèo bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Nhiều mô hình kinh tế mới được hình thành và phát huy hiệu quả như phát triển cây dược liệu, cây ăn quả đặc sản, chăn nuôi đại gia súc, du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống.
Đặc biệt, các sản phẩm OCOP đặc trưng như hạt dẻ Trùng Khánh, miến dong Nguyên Bình, lê Đông Khê, thạch đen Thạch An… đang từng bước khẳng định thương hiệu trên thị trường, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân.
Nhờ triển khai đồng bộ các chính sách, tỷ lệ hộ nghèo tại nhiều địa phương tiếp tục giảm; đời sống vật chất và tinh thần của đồng bào dân tộc thiểu số ngày càng được cải thiện. Điều đặc biệt đáng ghi nhận là nhận thức của người dân đã có sự chuyển biến tích cực, đã chủ động vươn lên phát triển kinh tế, tạo sinh kế, xây dựng cuộc sống ấm no.
Bên cạnh đó, Cao Bằng là nơi hội tụ nhiều giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của các dân tộc thiểu số. Những làn điệu Then, đàn Tính, hát Sli, hát Lượn; các lễ hội truyền thống; nghề thủ công truyền thống cùng kho tàng tri thức dân gian phong phú đang trở thành nguồn lực quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội.
Trong năm 2026, tỉnh tiếp tục đẩy mạnh công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc gắn với phát triển du lịch bền vững.
Nhiều lễ hội truyền thống được phục dựng và tổ chức bài bản, thu hút đông đảo người dân và du khách tham gia. Các làng văn hóa du lịch cộng đồng được đầu tư, nâng cấp theo hướng bảo tồn nguyên vẹn không gian văn hóa địa phương.
Đặc biệt, việc phát huy giá trị Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Non nước Cao Bằng đang tạo động lực mới cho phát triển du lịch xanh, du lịch trải nghiệm và du lịch văn hóa.
Không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh quê hương, những hoạt động này còn tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số tại các địa bàn khó khăn.
Thực tiễn cho thấy, bảo tồn văn hóa không chỉ nhằm lưu giữ giá trị truyền thống mà còn góp phần chuyển hóa văn hóa thành nguồn lực phát triển. Đây chính là hướng đi phù hợp với tinh thần phát triển bền vững mà tỉnh Cao Bằng đang kiên trì theo đuổi.
Phát huy vai trò người có uy tín trong cộng đồng
Trao đổi với báo chí, ông Nông Quốc Khôi, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Cao Bằng cho biết: Một trong những điểm sáng của công tác dân tộc tại tỉnh Cao Bằng là việc phát huy hiệu quả vai trò của đội ngũ người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số.
Hiện nay, toàn tỉnh Cao Bằng có khoảng 1.642 người có uy tín, đây là lực lượng nòng cốt, đặc biệt quan trọng, là những cánh tay nối dài của cấp ủy, chính quyền cơ sở trong tuyên truyền, vận động nhân dân thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước.
Bằng uy tín, kinh nghiệm và sự gương mẫu của mình, họ đã tích cực vận động người dân thay đổi tập quán sản xuất lạc hậu, bài trừ hủ tục, xây dựng đời sống văn hóa mới, giữ gìn an ninh trật tự và bảo vệ đường biên, mốc giới quốc gia.
Nhiều người có uy tín còn là những tấm gương tiêu biểu, điển hình phát triển kinh tế giỏi, trở thành hạt nhân lan tỏa tinh thần tự lực, tự cường trong cộng đồng.
Chính từ những đóng góp thầm lặng ấy, khối đại đoàn kết các dân tộc trên địa bàn tỉnh Cao Bằng ngày càng được củng cố, tạo nền tảng quan trọng cho sự phát triển bền vững.
Bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân
Cùng với công tác dân tộc, hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên địa bàn tỉnh Cao Bằng tiếp tục diễn ra ổn định, đúng quy định của pháp luật.
Các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương luôn quan tâm thực hiện tốt chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về tín ngưỡng, tôn giáo; tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức, chức sắc, chức việc và tín đồ tôn giáo sinh hoạt bình thường theo quy định pháp luật.
Các nhu cầu chính đáng về tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân được tôn trọng và bảo đảm. Nhiều hoạt động tôn giáo, lễ hội truyền thống được tổ chức trang trọng, an toàn, góp phần đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa tinh thần của nhân dân.
Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo tiếp tục được tăng cường nhằm nâng cao nhận thức cho cán bộ, đảng viên và nhân dân.
Thông qua đó, đồng bào các tôn giáo hiểu rõ quyền và nghĩa vụ công dân, tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, xây dựng nông thôn mới, bảo vệ môi trường, giữ gìn an ninh trật tự và phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương.
Đặc biệt, đội ngũ chức sắc, chức việc, người có uy tín trong cộng đồng tôn giáo đã phát huy vai trò cầu nối giữa chính quyền với nhân dân, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng vững chắc.
Nhiều địa phương ở tỉnh Cao Bằng có điều kiện, khí hậu và thổ nhưỡng phù hợp để trồng cây dược liệu, tạo ra giá trị kinh tế caoKhơi dậy nội lực để phát triển toàn diện
Nhìn lại chặng đường đã qua có thể thấy, công tác dân tộc, chính sách dân tộc và tín ngưỡng, tôn giáo ở tỉnh Cao Bằng thời gian qua đã đạt nhiều kết quả tích cực. Các chính sách của Đảng và Nhà nước từng bước đi vào cuộc sống; đời sống đồng bào dân tộc thiểu số ngày càng được nâng cao; quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo được bảo đảm; bản sắc văn hóa các dân tộc được giữ gìn và phát huy.
Tuy nhiên, phía trước vẫn còn nhiều khó khăn. Tỷ lệ hộ nghèo ở một số địa bàn vùng sâu, vùng xa còn cao; chất lượng nguồn nhân lực chưa đồng đều; kết cấu hạ tầng ở nhiều nơi vẫn chưa đáp ứng yêu cầu phát triển.
Điều đó đòi hỏi tỉnh Cao Bằng tiếp tục phát huy nội lực, khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế; thực hiện tốt các chính sách dân tộc, tôn giáo; tăng cường chuyển đổi số, phát triển du lịch, kinh tế cửa khẩu và nông nghiệp đặc sản.
Với truyền thống đoàn kết, ý chí vượt khó cùng sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, tỉnh Cao Bằng đang từng bước khẳng định vị thế là điểm sáng trong thực hiện công tác dân tộc và tín ngưỡng, tôn giáo, góp phần xây dựng vùng biên cương giàu đẹp, văn minh, giữ vững chủ quyền lãnh thổ quốc gia và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững trong giai đoạn mới./.
