Diện mạo xã Xốp hôm nayÔng Xiêng Thanh Phúc, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo Quảng Ngãi cho biết: Giai đoạn 2021-2025, tỉnh Quảng Ngãi đã tập trung lồng ghép, ưu tiên các nguồn lực từ các Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (Chương trình MTQG 1719) nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao đời sống của Nhân dân. Từ hỗ trợ nhà ở, đất ở, hỗ trợ cây, con giống, sinh kế đến đầu tư hạ tầng thiết yếu, Chương trình đã giúp người dân dần ổn định cuộc sống, tạo điều kiện phát triển sản xuất, nâng cao thu nhập và từng bước thoát nghèo bền vững.
Từ nguồn vốn của Chương trình, trong giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh Quảng Ngãi đã hoàn thành và đưa vào sử dụng 26/28 dự án (dự án chuyển tiếp) sắp xếp, ổn định dân cư tập trung, tại chỗ, xen ghép cho 9.651 hộ tại địa bàn các xã vùng dân tộc thiểu số và miền núi, đạt 131,97% so với kế hoạch đề ra. Tổ chức 09 lớp tập huấn, bồi dưỡng kiến thức cho người có uy tín, quan tâm, hỗ trợ, tạo điều kiện cho 912 người uy tín; bồi dưỡng kiến thức về chính sách dân tộc, công tác dân tộc cho hơn 2.037 cán bộ, công chức, viên chức cấp xã, lực lượng cán bộ công an tỉnh...; 46 lớp tập huấn cho cán bộ cộng đồng với khoảng trên 3.000 người... Bê tông hóa hoặc cứng hóa 121 km đường giao thông nông thôn phục vụ sản xuất; đầu tư 85 công trình nước sinh hoạt tập trung, hỗ trợ cho 100% hộ sử dụng nước sinh hoạt phân tán. Xây dựng, tăng cường cơ sở vật chất, thiết bị, đồ dùng học tập cho 31/31 trường phổ thông có học sinh ở bán trú...
Những kết quả trên đã tạo ra những chuyển biến rõ nét trong đời sống kinh tế - xã hội của vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi và tới từng hộ dân. Đặc biệt, chính sách hỗ trợ đất ở, nhà ở và sinh kế đã giúp nhiều gia đình vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có thêm điều kiện ổn định cuộc sống, yên tâm sản xuất, từng bước nâng cao thu nhập và thoát nghèo bền vững. Câu chuyện của gia đình anh A Đinh ở thôn Kon Liêm, xã Xốp là một minh chứng cụ thể. Tháng 6/2025, gia đình anh được cấp 260m² đất ở và hỗ trợ 20 triệu đồng để làm nhà. Sau khi có nơi ở ổn định, gia đình anh yên tâm, mạnh dạn vay vốn đầu tư trồng cà phê và phát triển chăn nuôi quy mô lớn. Sau hơn 1 năm, gia đình bắt đầu có nguồn thu ổn định từ đàn gia cầm…
Bên cạnh hỗ trợ về nhà ở và đất ở, các chính sách hỗ trợ sinh kế cũng đang phát huy hiệu quả rõ rệt. Năm 2022, gia đình bà Y Nơi ở thôn Đăk Chờ, xã Ngọk Tụ được hỗ trợ 1 con bò sinh sản. Sau 4 năm, bò mẹ đã sinh sản được 3 con bê, trị giá mỗi con gần 10 triệu đồng. Giá trị lớn nhất từ mô hình này không chỉ nằm ở khoản thu nhập trước mắt mà còn ở việc tạo ra nguồn tư liệu sản xuất lâu dài, giúp hộ gia đình có thêm cơ hội cải thiện kinh tế và giảm phụ thuộc vào các nguồn hỗ trợ khác.
Giống như những đốm lửa nhỏ làm bùng lên ngọn lửa lớn, sau cơn mưa làm bật mầm chồi non, những thay đổi mạnh mẽ trong cuộc sống của mỗi hộ gia đình từ sự hỗ trợ của Chương trình MTQG đang góp phần tạo nên sự chuyển biến tích cực, khơi dậy tâm lý vươn lên xóa đói, giảm nghèo và làm giàu của các hộ dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tỉnh Quảng Ngãi.
Tại xã Xốp, nơi có 11 thôn với hơn 1.650 hộ dân, trong đó gần 90% là đồng bào dân tộc thiểu số, nguồn lực từ Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025 (Chương trình MTQG 1719) đã được tập trung vào giải quyết các nhu cầu thiết yếu của người dân. Từ nguồn vốn Chương trình, địa phương đã xây dựng 32 công trình hạ tầng; triển khai dự án sắp xếp dân cư cho 111 hộ; hỗ trợ đất ở, đất sản xuất, nhà ở và nước sinh hoạt cho 20 hộ; đồng thời hỗ trợ giống cây trồng, vật nuôi cho 370 hộ phát triển sản xuất. Tổng kinh phí thực hiện đạt hơn 76 tỷ đồng. Việc đầu tư đồng bộ từ hạ tầng đến sinh kế đã giúp nhiều hộ dân có thêm điều kiện sản xuất, ổn định nơi ở và nâng cao chất lượng cuộc sống. Những hỗ trợ thiết thực đó đã giúp cho xã Xốp chỉ còn 68 hộ nghèo; số hộ có đời sống từ khá trở lên chiếm hơn 20%.
Vườn trồng sâm Ngọc Linh nhiều năm tuổi ở vùng dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Ngãi Xã miền núi Măng Ri được thành lập sau khi sáp nhập 5 xã, gồm: Măng Ri, Tê Xăng, Ngọk Lây, Văn Xuôi và Ngọk Yêu. Xã có 98% dân số là đồng bào dân tộc Xơ - Đăng sinh sống. Những năm qua, người dân trong xã được tặng cây sâm giống và nhờ được hướng dẫn kỹ thuật trồng và chăm sóc, bao tiêu từ chính quyền, nên nhiều hộ đã thoát nghèo, vươn lên làm giàu bền vững. Hiện nay, xã Măng Ri có nhiều gia đình nhờ trồng sâm, liên kết với doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh sâm đã cải thiện thu nhập, có sinh kế ổn định. Đến nay, toàn xã chỉ còn 240 hộ nghèo, chiếm chưa tới 10% số hộ dân toàn xã.
Bà Y Phượng ở thôn Kô Xia 2 chia sẻ: “Trước đây, gia đình tôi chỉ trồng lúa rẫy, thu nhập bấp bênh, năm nào cũng thiếu đói. Từ khi được Nhà nước hỗ trợ cây giống, hướng dẫn kỹ thuật, tôi vay vốn đầu tư trồng sâm Ngọc Linh dưới tán rừng. Nhờ cây sâm mà gia đình nay đã có tiền xây nhà, lo cho con cái ăn học, không còn phải lo ăn từng bữa mỗi khi giáp hạt nữa. Trồng sâm vừa giữ được màu xanh của rừng, vừa là con đường ngắn nhất giúp gia đình tôi phát triển kinh tế, vươn lên làm giàu ngay trên chính quê hương mình”.
Có được những kết quả tích cực trong thực hiện Chương trình MTQG 1719 ở Quảng Ngãi là nhờ quá trình đầu tư hợp lý, đúng đối tượng, đúng địa bàn và kịp thời giải ngân nguồn vốn chính sách. Đây là tiền đề để địa phương tiếp tục thực hiện các chương trình, dự án chuyển tiếp trong năm 2026, đồng thời kết hợp với nguồn lực của Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2030 để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển đã đề ra, trong đó có mục tiêu hết năm 2026, sẽ giảm thêm 1,03% số hộ nghèo (tương đương khoảng 5.600 hộ), đưa tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh xuống còn 1,47%./.
