Đường bê tông liên thôn ở Tổ dân cư ADinh 2 thuộc tổ dân phố ADinh, xã Đông Giang, Thành phố Đà Nẵng được đầu tư bằng nguồn vốn của Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2025Theo Kết luận thanh tra số 1722/KL-TTTP ngày 16/6/2026 của Chánh Thanh tra thành phố Đà Nẵng về công tác quản lý, sử dụng các nguồn vốn Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025 và Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030, giai đoạn I: 2021-2025 do UBND xã Sông Kôn và UBND xã Bến Hiên làm chủ đầu tư có nhiều tồn tại, hạn chế, cần khắc phục và rút kinh nghiệm.
Đó là: không có hồ sơ năng lực của tổ nhóm thợ; không có hồ sơ thể hiện việc niêm yết thông báo công khai về việc mời tham gia thực hiện gói thầu; biên bản họp bàn về phương án thực hiện gói thầu; tổ đội không phải là người địa phương; hình thức lựa chọn nhà thầu tại kế hoạch đấu thầu chưa đảm bảo (chỉ định thầu nhưng chọn thực hiện theo hình thức tham gia thực hiện của cộng đồng); một số hạng mục chưa đảm bảo tính khả thi; công trình đã hoàn thành đưa vào sử dụng nhưng chậm tổ chức nghiệm thu quyết toán A - B và đề nghị cơ quan có thẩm quyền quyết toán theo quy định; khối lượng nghiệm thu thanh, quyết toán vượt so với khối lượng thực tế thi công;
Bên cạnh đó, việc sửa chữa, hệ thống nước sinh hoạt chưa phát huy hiệu quả; nguồn vốn đã bố trí nhưng chưa được sử dụng kịp thời, một số nội dung giải ngân chậm, ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân và hiệu quả thực hiện Chương trình; một số dự án đến tồn đọng vốn, làm giảm hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước; công tác tổ chức thực hiện còn chậm, thiếu tính chủ động trong việc đẩy nhanh tiến độ các nội dung, dự án; công tác kiểm tra, giám sát chưa được thực hiện thường xuyên, chưa kịp thời phát hiện và xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai; sau khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.
Việc bàn giao hồ sơ các dự án từ các xã cũ cho xã mới còn chậm; đội ngũ cán bộ của đơn vị được giao làm chủ đầu tư mới còn thiếu kinh nghiệm trong công tác quản lý dự án, đấu thầu, giải ngân; một số đơn vị tư vấn giám sát chưa thực hiện tốt công tác giám sát, không kiểm tra kỹ khối lượng, cùng ban quản lý, chủ đầu tư xác nhận, lập biên bản nghiệm thu khối lượng làm cơ sở để đơn vị thi công lập hồ sơ thanh, quyết toán không đúng với khối lượng thực tế thi công.
Để thực hiện tốt hơn Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035 (Chương trình), Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng đã chỉ đạo các sở, ban, ngành, UBND các xã, phường và các đơn vị liên quan có sử dụng ngân sách Chương trình nghiêm túc nghiên cứu, rút kinh nghiệm từ các tồn tại, hạn chế được nêu tại Kết luận thanh tra số 1722/KL-TTTP ngày 16/6/2026 của Chánh Thanh tra thành phố, không để tái phạm tương tự; đồng thời, khẩn trương tổ chức tự rà soát việc quản lý, sử dụng nguồn vốn và triển khai các chương trình, dự án, nội dung thành phần thuộc phạm vi quản lý; kịp thời chấn chỉnh, xử lý hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý các sai sót, tồn tại nếu phát hiện qua rà soát.
Các chủ đầu tư, đơn vị được giao vốn Chương trình tập trung nghiên cứu kỹ các luật, nghị định, thông tư, nghị quyết, quyết định và văn bản có liên quan đến Chương trình để tổ chức thực hiện. Trường hợp chưa rõ thì có văn bản gửi các sở, ngành chủ trì nội dung, nội dung thành phần hoặc sở chuyên ngành để được hướng dẫn, giải đáp nhằm tổ chức thực hiện đúng quy định. Các Sở, ngành chuyên môn ở thành phố, khi có văn bản đề nghị của các đơn vị, địa phương thì khẩn trương chỉ đạo hướng dẫn, trả lời trong vòng không quá 07 ngày kể từ ngày nhận được văn bản; việc trả lời phải đúng trọng tâm để đơn vị, địa phương tổ chức thực hiện.
Diện mạo nông thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thành phố Đà NẵngChủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng cũng yêu cầu tăng cường kiểm soát công tác lựa chọn nhà thầu, mua sắm và tổ chức thực hiện các gói thầu có sự tham gia của cộng đồng; bảo đảm công khai, minh bạch, đúng hình thức lựa chọn nhà thầu, đúng điều kiện về địa bàn, năng lực và kinh nghiệm; hồ sơ phải đầy đủ, chặt chẽ và thống nhất.
Kiểm soát chặt chẽ công tác khảo sát, thiết kế, lập dự toán, quản lý chất lượng, giám sát, nghiệm thu, thanh toán và quyết toán; bảo đảm khối lượng nghiệm thu, thanh toán phù hợp với khối lượng thực tế thi công. Người đứng đầu chủ đầu tư, ban quản lý dự án, đơn vị tư vấn và cá nhân ký hồ sơ chịu trách nhiệm về tính chính xác, trung thực của hồ sơ, số liệu và khối lượng.
Đối với nguồn vốn của 03 Chương trình MTQG giai đoạn 2021-2025 được chuyển nguồn sang năm 2026 để tiếp tục thực hiện, cần khẩn trương rà soát, hoàn thành việc tiếp nhận, bàn giao hồ sơ, tài sản, công trình, dự án, nguồn vốn và các nghĩa vụ có liên quan sau sắp xếp đơn vị hành chính; xác định rõ đơn vị, cá nhân chịu trách nhiệm tiếp tục xử lý các nhiệm vụ, công trình, dự án còn dở dang hoặc chưa hoàn thành thủ tục. Rà soát tiến độ thực hiện và giải ngân từng dự án, nội dung thành phần; xác định nguyên nhân chậm triển khai và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, cá nhân liên quan; chủ động tháo gỡ hoặc kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền xử lý khó khăn, vướng mắc.
Tăng cường hơn nữa công tác chỉ đạo, điều hành, phân công trách nhiệm cụ thể cho từng đơn vị, cá nhân đối với từng nhiệm vụ, nội dung, dự án thuộc Chương trình trên tinh thần “6 rõ” (rõ người - rõ việc - rõ thời gian - rõ trách nhiệm - rõ sản phẩm - rõ thẩm quyền); tập trung đẩy nhanh tiến độ thực hiện, giải ngân các nguồn vốn được giao cho đơn vị, địa phương mình theo đúng tiến độ yêu cầu (giải ngân 100% vốn trong năm 2026), kiên quyết không để mất vốn, nhất là ngân sách Trung ương hỗ trợ. Kết quả thực hiện và giải ngân vốn chương trình mục tiêu quốc gia là một trong những căn cứ quan trọng để đánh giá năng lực, mức độ hoàn thành nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị, nhất là người đứng đầu.
Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ quyết toán đối với các công trình, dự án đã hoàn thành; xử lý kịp thời các khoản tạm ứng, công nợ, khối lượng chênh lệch, các khoản phải thu hồi, giảm trừ; không để công trình hoàn thành, đưa vào sử dụng nhưng kéo dài việc quyết toán theo thời gian quy định.
Rà soát hiệu quả hoạt động của các công trình sau đầu tư, nhất là công trình nước sinh hoạt, thủy lợi, giao thông và các công trình thiết yếu tại khu vực miền núi; xác định rõ đơn vị tiếp nhận, phương án quản lý, vận hành, bảo trì và nguồn kinh phí duy trì. Không đề xuất đầu tư công trình khi chưa xác định rõ nhu cầu, tính khả thi, đơn vị tiếp nhận và phương án quản lý, vận hành sau đầu tư.
Đối với các dự án, mô hình hỗ trợ phát triển sản xuất, thực hiện đánh giá đầy đủ về điều kiện thực hiện, nhu cầu của người dân, khả năng đối ứng, thị trường tiêu thụ và hiệu quả sau hỗ trợ; ưu tiên nhân rộng các mô hình có hiệu quả, có khả năng duy trì, tạo sinh kế và thu nhập ổn định hoặc thực hiện các dự án, mô hình để phát triển các sản phẩm chủ lực của địa phương; không tiếp tục thực hiện các mô hình hình thức, hiệu quả thấp hoặc không có khả năng duy trì; đối với các mô hình mới cần đánh giá kỹ trước khi tổ chức thực hiện.
Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát ngay từ khâu chuẩn bị, lựa chọn đối tượng, phê duyệt dự án đến nghiệm thu, thanh toán, quyết toán và quản lý sau đầu tư đảm bảo chặt chẽ, đúng quy định.
