Lạng Sơn: Động lực mới để phát triển nông thôn bền vững

Nền tảng vững chắc

Giai đoạn 2021 - 2025, 3 Chương trình Mục tiêu quốc gia gồm: xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) được triển khai trên địa bàn Lạng Sơn đã tạo chuyển biến rõ nét ở khu vực nông thôn.

Hạ tầng thiết yếu từng bước được đầu tư, diện mạo nhiều vùng quê khởi sắc; sản xuất nông nghiệp chuyển dịch theo hướng phát huy lợi thế, gắn với sản phẩm chủ lực của địa phương. Các chính sách giảm nghèo, hỗ trợ sản xuất, giáo dục, y tế, nước sạch, thông tin và an sinh xã hội được triển khai đã góp phần cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của người dân.

Đến ngày 30/6/2025, toàn tỉnh có 106/175 xã (cũ) đạt chuẩn nông thôn mới. Thu nhập của người dân nông thôn năm 2025 tăng 1,39 lần so với năm 2020; tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm bình quân 3,7%/năm. Những kết quả này tạo nền tảng vững chắc để Lạng Sơn tiếp tục nâng cao chất lượng phát triển nông thôn trong giai đoạn mới.

Không chỉ tập trung vào kinh tế và hạ tầng, các chương trình còn góp phần bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của các dân tộc; củng cố hệ thống chính trị ở cơ sở và tăng cường sự đồng thuận, tham gia của người dân trong quá trình phát triển địa phương.

Phát triển nông thôn hiện đại, giàu bản sắc và bền vững

Theo Nghị quyết số 50 ngày 21/7/2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, đến năm 2030, Lạng Sơn phấn đấu tăng thu nhập bình quân của người dân nông thôn gấp 3 lần so với năm 2020; giảm tỷ lệ nghèo đa chiều bình quân 2%/năm. Toàn tỉnh phấn đấu có 37/61 xã đạt chuẩn nông thôn mới, trong đó 2 xã đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại; cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn.

Tỉnh cũng đặt mục tiêu nâng tỷ lệ đường xã được nhựa hóa hoặc bê tông hóa lên 97%, tỷ lệ thôn có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa đạt 96%; duy trì 200 sản phẩm OCOP còn hạn, tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt từ 76% trở lên và 100% xã đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã.

Tổng nguồn vốn giai đoạn 2021 - 2025 của các chương trình mục tiêu được kéo dài thực hiện sang năm 2026 trên địa bàn tỉnh là hơn 1.220 tỷ đồng. Nguồn vốn giai đoạn 2026 - 2030 được phân bổ hơn 2.604 tỷ đồng, trong đó năm 2026 hơn 267 tỷ đồng. Tỉnh ưu tiên nguồn lực cho các công trình hạ tầng thiết yếu, hỗ trợ sản xuất, cải thiện nhà ở, đất ở, giảm nghèo và bảo đảm an sinh xã hội.

Theo kế hoạch năm 2026, Lạng Sơn phấn đấu có 5 xã đạt chuẩn nông thôn mới, giảm tỷ lệ nghèo đa chiều 2% và từng bước nâng cao các tiêu chí tại những xã nằm trong lộ trình đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2026 - 2030.

Tại xã Bắc Sơn, một trong 5 xã phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới năm 2026, chính quyền địa phương đã chủ động xây dựng kế hoạch, thành lập ban chỉ đạo và bố trí hơn 6,5 tỷ đồng nguồn vốn kéo dài để thực hiện các chương trình. Xã đồng thời lồng ghép các nguồn lực đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất, đời sống và phát triển du lịch.

Qua tự rà soát đầu tháng 8/2026, Bắc Sơn đạt 2/10 tiêu chí nông thôn mới tương ứng 33/47 chỉ tiêu. Các nhiệm vụ về giảm nghèo và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi cơ bản đạt tiến độ đề ra.

Trong bối cảnh năm 2026 là năm chuyển tiếp giữa hai giai đoạn, việc các địa phương chủ động rà soát hiện trạng, xác định những tiêu chí còn thiếu, xây dựng kế hoạch và chuẩn bị nguồn lực có ý nghĩa quan trọng. Cùng với nguồn lực đầu tư của Nhà nước, việc phát huy vai trò chủ thể của người dân, huy động sự chung tay trong xây dựng hạ tầng, phát triển sản xuất và bảo vệ môi trường sẽ là yếu tố quyết định hiệu quả chương trình.

Với cách tiếp cận tích hợp, nguồn lực được tập trung và sự chủ động từ cơ sở, Chương trình Mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026 - 2030 được kỳ vọng tạo bước chuyển mới cho khu vực nông thôn Lạng Sơn, không chỉ ở hạ tầng và thu nhập mà hướng tới sự phát triển hài hòa, hiện đại, giàu bản sắc và bền vững./.