Bước chân vào khuôn viên chùa Tân Thanh, du khách có thể cảm nhận được sự thanh tịnh lan tỏaĐược xây dựng từ năm 2015, chùa Tân Thanh mang dáng dấp kiến trúc thuần Việt, đậm nét văn hóa Bắc Bộ. Trên diện tích hơn 2,7 ha, quần thể chùa bao gồm Tam Quan, cung Tam Bảo, điện thờ Đức Thánh Trần và điện thờ Mẫu… Các hạng mục được bố trí hài hòa trong không gian thiên nhiên xanh mát, tạo nên một tổng thể vừa trang nghiêm, vừa gần gũi, đưa con người đến gần hơn với sự tĩnh tại trong tâm hồn.
Ngay từ cổng Tam Quan, bước chân vào khuôn viên chùa, du khách có thể cảm nhận được sự thanh tịnh lan tỏa. Dọc theo lối đi là hàng tượng các vị đại đệ tử của Đức Phật Thích Ca, được tạc từ đá trắng Ngũ Hành Sơn, mỗi pho tượng là một biểu trưng của trí tuệ, đức hạnh và lòng từ bi. Không gian ấy không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn gợi mở chiều sâu triết lý Phật giáo, hướng con người đến những giá trị thiện lành…
Một trong những điểm đặc biệt của chùa Tân Thanh chính là từng viên gạch xây dựng đều được in dòng chữ: “Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam - Phật lịch 2559 khởi tạo chùa Tân Thanh”. Những dòng chữ tưởng chừng giản dị ấy lại mang ý nghĩa sâu sắc, như một dấu ấn khẳng định sự hiện diện của văn hóa, tín ngưỡng và chủ quyền quốc gia ngay nơi biên giới.
Trong bối cảnh khu vực cửa khẩu luôn nhộn nhịp hoạt động giao thương, chùa Tân Thanh trở thành một “cột mốc mềm” về văn hóa, nơi không chỉ người dân địa phương mà cả du khách thập phương tìm về để cầu an, tìm sự bình yên giữa dòng chảy hối hả của cuộc sống. Chính sự hiện diện của ngôi chùa đã góp phần tạo nên một không gian văn hóa đặc biệt, nơi tâm linh gắn liền với ý thức về chủ quyền lãnh thổ.
Không gian chùa còn gây ấn tượng bởi hệ thống cây xanh phong phú, với khoảng 1.000 cây các loại. Nổi bật trong đó là những gốc đào cổ thụ, mỗi độ xuân về lại khoe sắc rực rỡ, làm bừng sáng không gian linh thiêng nơi xứ Lạng. Sự kết hợp giữa thiên nhiên và kiến trúc tạo nên một cảnh quan hài hòa, mang lại cảm giác thư thái cho mỗi người khi đặt chân tới.
Mỗi năm, vào ngày mùng 9 tháng Giêng, lễ hội chùa Tân Thanh thu hút đông đảo người dân và du khách. Trong dòng người hành hương đầu xuân, ai cũng mang theo những ước nguyện bình an, sức khỏe và may mắn. Không khí lễ hội vừa trang nghiêm vừa ấm áp, phản ánh đời sống tâm linh phong phú của người dân vùng biên.
Năm 2022, chùa Tân Thanh được UBND tỉnh Lạng Sơn công nhận là điểm du lịch của tỉnh. Đây không chỉ là sự ghi nhận về giá trị văn hóa tâm linh, mà còn mở ra cơ hội để phát huy tiềm năng du lịch, góp phần phát triển kinh tế địa phương.
Chùa Tân Thanh không chỉ là nơi thờ tự mà còn là biểu tượng văn hóa tâm linh đặc sắc của xứ LạngTheo TS. Nguyễn Minh Đức, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam chia sẻ: “Chùa Tân Thanh là một ví dụ điển hình cho việc kết hợp giữa yếu tố tâm linh và ý nghĩa chủ quyền. Ở những vùng biên giới, các công trình văn hóa như vậy không chỉ phục vụ đời sống tinh thần mà còn góp phần củng cố bản sắc, tăng cường ý thức về lãnh thổ và quốc gia”.
Thực tế cho thấy, trong bối cảnh hội nhập và phát triển, việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa tại khu vực biên giới càng trở nên quan trọng. Chùa Tân Thanh không chỉ cần được gìn giữ về mặt kiến trúc, mà còn cần được bảo tồn như một không gian văn hóa sống, nơi hội tụ của tín ngưỡng, truyền thống và tinh thần dân tộc…
Điều này đòi hỏi sự chung tay của chính quyền, cộng đồng và du khách. Việc quản lý, khai thác du lịch cần gắn với bảo tồn, tránh thương mại hóa quá mức làm ảnh hưởng đến không gian linh thiêng. Đồng thời, cần đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức của người dân về giá trị của di sản.
Chị Nguyễn Thị Oanh (57 tuổi), một du khách từ Thủ đô Hà Nội chia sẻ sau chuyến đi: “Tôi từng đến nhiều chùa, nhưng chùa Tân Thanh mang lại cảm giác rất đặc biệt. Đứng ở đây, tôi không chỉ thấy bình yên mà còn cảm nhận rõ ràng ý nghĩa của vùng biên giới. Nó khiến mình thêm yêu và tự hào về đất nước”.
Có thể nói, chùa Tân Thanh không chỉ là nơi thờ tự mà còn là biểu tượng văn hóa tâm linh đặc sắc của xứ Lạng. Nơi đây hội tụ những giá trị vừa gần gũi, vừa thiêng liêng, vừa mang tính truyền thống, vừa mang ý nghĩa hiện đại trong việc khẳng định chủ quyền quốc gia.
Giữa vùng biên ải, nơi mỗi tấc đất đều gắn với lịch sử và trách nhiệm gìn giữ, chùa Tân Thanh như một điểm tựa tinh thần vững chắc. Không ồn ào, không phô trương, nhưng chính sự hiện diện lặng lẽ ấy lại góp phần làm nên vẻ đẹp riêng của xứ Lạng, một vẻ đẹp của sự hòa quyện giữa tâm linh, văn hóa và lòng yêu nước.
Trong hành trình phát triển, việc bảo tồn và phát huy giá trị của chùa Tân Thanh không chỉ là nhiệm vụ của địa phương, mà còn là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Khi những giá trị ấy được gìn giữ và lan tỏa, chùa Tân Thanh sẽ không chỉ là điểm đến, mà còn là biểu tượng sống động của tinh thần Việt nơi địa đầu Tổ quốc…/.
