Nâng tầm năng lực số trong xây dựng và quản lý chính sách dân tộc, tôn giáo

Dự và chỉ đạo trực tiếp Hội nghị có ông Nguyễn Hoài Anh, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Thường trực Bộ Dân tộc và Tôn giáo. Tham dự Hội nghị có Vụ trưởng Vụ Chính sách Đào Xuân Quy; lãnh đạo Vụ Chính sách và một số đơn vị thuộc, trực thuộc Bộ; cùng hơn 50 đại biểu là lãnh đạo, công chức đến từ Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố khu vực phía Bắc, gồm Cao Bằng, Phú Thọ, Tuyên Quang, Ninh Bình, Hải Phòng và chuyên viên các đơn vị thuộc .

Đổi mới tư duy trong thực thi chính sách

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Nguyễn Hoài Anh gửi lời cảm ơn Đại sứ quán Ai-len tại Việt Nam đã quan tâm, đồng hành và hỗ trợ các hoạt động chuyển đổi số trong lĩnh vực dân tộc, tôn giáo. Thứ trưởng bày tỏ kỳ vọng chương trình tập huấn sẽ góp phần nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng số và hiệu suất công việc của đội ngũ cán bộ, công chức, qua đó phục vụ thiết thực mục tiêu phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Theo Thứ trưởng Thường trực, trí tuệ nhân tạo đang tạo ra những thay đổi sâu rộng trong phương thức tiếp cận, xử lý và khai thác thông tin. Đối với lĩnh vực dân tộc, tôn giáo, nơi thường xuyên phải xử lý khối lượng dữ liệu lớn, đa dạng và có tính đặc thù cao, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) không chỉ là yêu cầu về công nghệ mà còn đặt ra đòi hỏi đổi mới tư duy quản lý, phương pháp tham mưu và tổ chức thực hiện chính sách.

Thứ trưởng Thường trực đề nghị các đại biểu phát huy tinh thần chủ động, tích cực thực hành, mạnh dạn trao đổi những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong thực tiễn để được hướng dẫn các kỹ năng và giải pháp công nghệ phù hợp, góp phần tối ưu hóa chất lượng xử lý công việc. Thứ trưởng đồng thời yêu cầu các học viên tham dự tập huấn với tinh thần nghiêm túc, cầu thị; đề nghị đội ngũ giảng viên dành thời lượng thích đáng cho việc hướng dẫn ứng dụng AI vào các nhiệm vụ cụ thể, bảo đảm học viên không chỉ hiểu về công nghệ mà còn có thể vận dụng ngay tại cơ quan, đơn vị.

Trí tuệ nhân tạo - công cụ hỗ trợ nâng cao chất lượng tham mưu

Chương trình tập huấn được thiết kế theo hướng kết hợp giữa kiến thức nền tảng, trao đổi chuyên môn và thực hành trực tiếp, với sự tham gia hướng dẫn của các chuyên gia trong lĩnh vực đào tạo và công nghệ số. Nội dung xuyên suốt của Hội nghị tập trung làm rõ khả năng hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo đối với cán bộ làm công tác dân tộc, tôn giáo trong quá trình tổng hợp thông tin, phân tích dữ liệu, xây dựng báo cáo, tham mưu chính sách và theo dõi, đánh giá việc thực hiện chính sách tại cơ sở.

Trong phiên làm việc buổi sáng, giảng viên Ngô Văn Đức, Phó Giám đốc Viện Giáo dục đào tạo công nghệ số, Tổng công ty Truyền thông đa phương tiện VTC, trình bày chuyên đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phân tích, đánh giá thực trạng, dự báo xu hướng, yêu cầu đặt ra đối với công tác dân tộc, tôn giáo giai đoạn tới”.

Chuyên đề hướng tới việc cung cấp cho đại biểu những kiến thức tổng quan và kinh nghiệm thực tiễn về AI, đồng thời gợi mở cách thức sử dụng công nghệ để giải quyết các vấn đề cụ thể trong hoạt động công vụ. Trọng tâm không nằm ở việc tiếp cận những lý thuyết công nghệ thuần túy, mà là tìm kiếm các giải pháp thiết thực nhằm hỗ trợ cán bộ tháo gỡ những khó khăn trong xây dựng văn bản, xử lý dữ liệu, phân tích thực trạng và nhận diện các xu hướng phát triển ở từng địa bàn.

Việc ứng dụng AI, nếu được triển khai đúng hướng, có thể giúp rút ngắn thời gian xử lý thông tin, nâng cao khả năng tổng hợp và đối chiếu dữ liệu, đồng thời hỗ trợ cán bộ nhận diện những vấn đề cần ưu tiên trong quá trình hoạch định và tổ chức thực hiện chính sách. Tuy nhiên, công nghệ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được đặt trong một quy trình quản trị chặt chẽ, với sự kiểm chứng của con người, bảo đảm tính chính xác, minh bạch, an toàn và phù hợp với đặc thù của lĩnh vực dân tộc, tôn giáo.

Xây dựng nền tảng dữ liệu cho quản trị chính sách

Trong phiên làm việc buổi chiều, các đại biểu tham dự chuyên đề “Khai thác chức năng của cơ sở dữ liệu trong hoạt động công vụ phục vụ tham mưu xây dựng và quản lý chính sách dân tộc, tôn giáo” do giảng viên Bùi Thị Như Quỳnh, Giám đốc Trung tâm Phần mềm số 1 - Khối Chính phủ, Công ty TNHH FPT, hướng dẫn.

Chuyên đề đi sâu vào các nội dung thực hành, tập trung hướng dẫn cách khai thác cơ sở dữ liệu và sử dụng các công cụ số nhằm tối ưu hóa quy trình công việc, từ tổng hợp báo cáo, phân tích thông tin đến hỗ trợ đánh giá và dự báo tác động của chính sách đối với từng nhóm dân cư, từng địa bàn cụ thể.

Một nội dung có ý nghĩa nền tảng được Hội nghị quan tâm là xây dựng cơ sở dữ liệu “sạch” và “sống”. Đây là điều kiện quan trọng để hệ thống AI hoạt động hiệu quả, bởi chất lượng đầu ra phụ thuộc trực tiếp vào tính đầy đủ, chính xác, cập nhật và khả năng liên thông của dữ liệu đầu vào. Đối với công tác dân tộc, tôn giáo, dữ liệu không chỉ phản ánh các chỉ số kinh tế - xã hội đồng thời còn liên quan đến đặc điểm dân cư, điều kiện địa lý, đời sống văn hóa, nhu cầu tiếp cận chính sách và những biến động tại cơ sở.

Từ đó, Hội nghị dành thời gian trao đổi về lộ trình ứng dụng công nghệ tại từng địa phương, hướng tới sự đồng bộ giữa Trung ương và địa phương trong hệ sinh thái số của ngành. Đây cũng là bước chuẩn bị cần thiết để chuyển từ phương thức quản lý dựa chủ yếu trên báo cáo hành chính sang quản trị chính sách dựa trên dữ liệu, tăng cường khả năng dự báo, phản ứng kịp thời và phân bổ nguồn lực đúng trọng tâm.

Hội nghị tập huấn không chỉ trang bị kỹ năng sử dụng một công cụ công nghệ mới, mà còn góp phần hình thành tư duy làm việc hiện đại, khoa học và dựa trên bằng chứng trong đội ngũ cán bộ ngành dân tộc, tôn giáo. Qua đó, chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo được kỳ vọng sẽ trở thành động lực hỗ trợ nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, cải thiện chất lượng tham mưu chính sách và phục vụ tốt hơn mục tiêu phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số trong giai đoạn mới…/.