Đồng bào dân tộc thiểu số chủ động tiếp cận thông tin, chính sách và các quy định liên quan đến đời sống thông qua điện thoại thông minhSơn La có địa bàn rộng, địa hình miền núi phức tạp, dân cư phân bố không tập trung. Đây là những yếu tố khiến việc đưa thông tin pháp luật đến từng bản, từng hộ dân gặp không ít khó khăn. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số đang được các cấp, ngành, địa phương xem là một giải pháp hỗ trợ quan trọng, bên cạnh phương thức tuyên truyền trực tiếp đã được duy trì lâu nay.
Thay vì chỉ dựa vào các buổi phổ biến tập trung, nội dung pháp luật ngày càng được thể hiện bằng những hình thức ngắn gọn, trực quan. Các video, hình ảnh minh họa, nội dung hỏi - đáp được xây dựng xoay quanh những vấn đề người dân thường gặp trong cuộc sống như phòng, chống ma túy; phòng cháy, chữa cháy; an toàn giao thông; đất đai; hôn nhân và gia đình; an ninh, trật tự.
Cán bộ Công an xã Nậm Lầu hướng dẫn người dân kích hoạt tài khoản định danh điện tử, góp phần thúc đẩy chuyển đổi số tại cơ sởĐáng chú ý, các nền tảng mạng xã hội đang trở thành một kênh chuyển tải thông tin hữu ích. Những quy định mới, cảnh báo về phương thức, thủ đoạn của tội phạm và kiến thức pháp luật được cập nhật trên các kênh thông tin chính thống của cơ quan Nhà nước, lực lượng Công an, trường học và địa phương. Thông qua Zalo, Facebook, thông tin có thể được chia sẻ nhanh đến người dân mà không bị giới hạn bởi khoảng cách địa lý.
Tại một số địa phương, mã QR được đưa vào các điểm cung cấp dịch vụ hành chính và không gian sinh hoạt cộng đồng. Người dân chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh để truy cập nội dung hướng dẫn, tra cứu quy định hoặc tìm hiểu các thủ tục liên quan. Cách làm này giúp giảm sự phụ thuộc vào tài liệu giấy, đồng thời tạo điều kiện để người dân chủ động tìm hiểu khi có nhu cầu.
Ở khu vực biên giới, chuyển đổi số được kết hợp với phương thức tuyên truyền trực tiếp của chính quyền và lực lượng chức năng. Cán bộ cơ sở, Bộ đội Biên phòng vừa gặp gỡ, vận động, giải thích cho người dân, vừa hỗ trợ tiếp cận các nguồn thông tin chính thống trên môi trường mạng. Đây là cách làm phù hợp với đặc điểm địa bàn, bởi công nghệ có thể mở rộng phạm vi truyền thông nhưng sự gần gũi, trực tiếp vẫn giữ vai trò quan trọng trong vận động quần chúng.
Các cuộc thi tìm hiểu pháp luật trên môi trường mạng cũng tạo thêm một phương thức tiếp cận mới. Với hình thức tương tác, người tham gia có thể chủ động tìm kiếm, ghi nhớ và kiểm tra kiến thức pháp luật thay vì chỉ tiếp nhận thông tin một chiều. Qua đó, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật có thêm sức hấp dẫn, nhất là đối với đoàn viên, thanh niên và người dân có khả năng sử dụng điện thoại thông minh.
Đồng bào dân tộc thiểu số tham gia buổi tuyên truyền, phổ biến pháp luật tại cơ sởĐể công nghệ thực sự phát huy hiệu quả ở cơ sở, các Tổ công nghệ số cộng đồng đang đóng vai trò cầu nối. Thành viên các tổ hướng dẫn người dân sử dụng thiết bị thông minh, quét mã QR, truy cập các kênh thông tin chính thống; đồng thời nâng cao kỹ năng nhận diện tin giả, phòng ngừa lừa đảo trên không gian mạng.
Chuyển đổi số không thay thế phương thức tuyên truyền truyền thống mà đang bổ trợ, làm phong phú thêm cách đưa pháp luật đến với người dân. Khi thông tin được chuyển tải đúng lúc, đúng nhu cầu và bằng hình thức dễ hiểu, người dân vùng cao có thêm điều kiện chủ động tiếp cận chính sách, nâng cao nhận thức pháp luật và tự bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình. Đây cũng là hướng đi cần được Sơn La tiếp tục quan tâm, nhất là trong quá trình thu hẹp khoảng cách tiếp cận thông tin giữa khu vực đô thị và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi./.