Muối chấm B'rêTừ cổng trời An Lão, tỉnh Gia Lai - nơi những cánh rừng chìm trong biển mây, có nhiều nguyên liệu thiên nhiên được đồng bào Ba na và Hrê hàng ngày sử dụng. Với mong muốn đưa những thứ thuần khiết của đại ngàn đến với mọi người, mọi nhà, các thành viên Hợp tác xã Dịch vụ và Dược liệu An Lão đã chế biến ra sản phẩm độc quyền mang tên muối chấm thảo mộc B’rê, mở ra sinh kế mới cho người dân.
Tên của loại muối chấm này được ghép từ chữ “B” trong Ba na và chữ “rê” trong Hrê - tượng trưng cho tình đoàn kết, gắn bó nghĩa tình giữa hai dân tộc Ba na và Hrê đã cùng nhau sinh sống lâu đời trên mảnh đất này. Hương vị độc đáo của muối chấm B’rê làm xốn xang vị giác thực khách được phát triển từ công thức muối tiêu sả (sả rừng) của đồng bào Hrê kết hợp cùng vài loại dược liệu được trồng bởi đồng bào Ba na. Sả rừng còn có tên gọi khác là trái tiêu sả, được đồng bào Hrê, Ba na ở An Lão gọi là trái Pli-đù, mọc hoang dại trên rừng cao An Toàn, An Lão, thoạt nhìn giống hạt tiêu nhưng lại dậy mùi sả chanh và có vị cay nồng của hạt tiêu. Hương vị đặc biệt thơm ngon nên từ lâu đời, trái Pli-đù được đồng bào sử dụng làm gia vị khử mùi tanh thực phẩm, nêm nếm cho các món ninh hầm, bún, phở, lẩu…
Ngoài trái Pli-đù, thành phần của lọ muối chấm B’rê còn nổi bật với bột quế rừng nguyên chất. Quế B’rê là giống quế cổ, gắn bó lâu đời với đồng bào. Cây quế được trồng hữu cơ dưới tán rừng, lớn lên chậm rãi trong sương núi, đất rừng và khí hậu mát lành, không phân hóa học, không thuốc trừ cỏ nên vỏ quế dày, nhiều tinh dầu, hương cay ấm sâu và bền, khác biệt rõ rệt so với quế trồng công nghiệp. Trong quá trình chế biến, muối được giảm natri để tốt cho tim mạch, huyết áp, thêm cỏ ngọt để tạo vị ngọt tự nhiên thay đường tinh luyện để tốt cho đường huyết. Ớt xiêm rừng góp phần tạo nên hương vị cay nồng, thơm ấm rất riêng của núi rừng. Các nguyên liệu sau khi được bà con thu hái tự nhiên đúng mùa sẽ đem giã tay, phối trộn theo công thức bí truyền và rang sao thủ công ở nhiệt độ tiêu chuẩn 50-70 độ C nhằm đảm bảo chất lượng và tạo nên hương vị độc đáo. Sản phẩm có thể dùng ngay để chấm các loại trái cây, vắt thêm chanh để chấm các loại thịt luộc, thịt nướng, hải sản...
Sả rừng hay còn gọi là trái tiêu sả là nguyên liệu chính cho muối chấm B’rê Muối chấm B’rê được chế biến thủ công 100% bằng sự trân quý của đồng bào với những món quà từ thiên nhiên cùng với mong muốn đưa dược liệu vào bữa ăn hằng ngày, khiến thực khách vừa ngon miệng, vừa tốt cho sức khỏe. Vì thế, nó không chỉ là gia vị, mà là sản phẩm xanh, chứa đựng tâm huyết của những người con miền núi. Thành phần trái Plì-đù và quế trong muối B’rê là hai loại dược liệu hỗ trợ kích thích tiêu hóa, rất phù hợp để sử dụng trong những ngày lễ, tết, khi mọi người có xu hướng ăn uống nhiều hơn ngày thường.
Cuộc sống ngày càng no đủ, món ăn trong mỗi gia đình cũng ngày càng phong phú, đa dạng. Nhưng giữa mâm cỗ đủ đầy luôn cần một đĩa muối chấm đúng vị để khiến bữa ăn thêm ngon miệng. Trong muối chấm B’rê, từng hạt muối thấm đẫm vị quế nồng ấm, hương thơm lạ của trái Plì-đù, có vị cay của ớt xiêm rừng lan nhẹ nơi đầu lưỡi. Tất cả như bản hòa tấu mùi vị của rừng núi khiến ta cảm giác như đang chạm vào nhịp sống chậm rãi của đồng bào. Một lọ muối nhỏ chứa đầy trong đó câu chuyện về cách người Ba na, Hrê nâng niu dược liệu, sống cùng rừng và gửi gắm sự độc đáo của rừng vào từng bữa ăn. Để rồi hương vị ấy luôn nhắc ta nhớ về một đại ngàn xa xôi nhưng đang hiện diện rất gần, qua từng hạt muối thân thuộc.
