Nhà thờ Xuân Phong ở xã Tuy Phước Đông, tỉnh Gia Lai, khoác diện mạo mới sau đợt trùng tu, nổi bật với sắc trắng, tím cùng ba ngọn tháp mang dáng dấp kiến trúc Chăm cổGìn giữ dấu ấn kiến trúc xưa
Nằm tại thôn Xuân Phương, xã Tuy Phước Đông, nhà thờ Xuân Phong gây ấn tượng bởi ba ngọn tháp vươn cao, mang dáng dấp gợi liên tưởng đến kiến trúc tháp Chăm cổ trong vùng. Sau đợt trùng tu, sự kết hợp giữa hai gam màu trắng và tím làm nổi bật những đường nét trang trí, đem lại diện mạo tươi mới cho công trình đã gắn bó với cộng đồng giáo dân qua nhiều thế hệ.
Theo sổ sách lưu tại nhà thờ, công trình được hình thành khoảng năm 1890, ban đầu có chiều dài 21m, rộng 11m. Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức, quản nhiệm nhà thờ Xuân Phong, cho biết ngôi thánh đường thuở đầu được dựng bằng tranh, vách đất. Qua thời gian, nhờ sự đóng góp của một vị chánh tổng theo Công giáo cùng sự chung sức của cộng đồng, nhà thờ từng bước được xây dựng kiên cố hơn.
Trong kiến trúc tổng thể, ba ngọn tháp là điểm nhấn đặc biệt, tạo nên nét khác biệt cho nhà thờ Xuân Phong. Dù tỷ lệ và kích thước một số chi tiết chưa đồng đều, công trình vẫn mang vẻ đẹp riêng, phản ánh dấu ấn của một giai đoạn xây dựng đã lùi xa. Theo lời kể của các bậc cao niên, những mảnh sành trang trí trên nhà thờ trở nên lấp lánh dưới ánh nắng ban mai, tạo nên hình ảnh khó quên trong ký ức người dân địa phương.
Trải qua hơn một thế kỷ, tác động của thời gian khiến nhiều hạng mục công trình xuống cấp. Tường bong tróc, lớp vữa cũ dễ rơi rụng, các ngọn tháp xuất hiện tình trạng thấm nước, ảnh hưởng đến diện mạo và độ bền của ngôi thánh đường.
Khi về quản nhiệm nhà thờ cách đây khoảng hai năm, Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức đã từng bước sửa chữa những vị trí hư hỏng, gia cố các hạng mục chính, trước khi triển khai trùng tu tổng thể cả bên ngoài lẫn bên trong.
Điều đáng chú ý là quá trình làm mới không đồng nghĩa với việc thay đổi những giá trị kiến trúc vốn có. Theo Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức, ông chú trọng giữ lại hoa văn, bố cục và các chi tiết quen thuộc trong không gian thờ tự. Một số tượng cũ bị hư hỏng được thay mới theo hình dáng ban đầu, nhằm bảo đảm sự hài hòa và duy trì nét thân thuộc đối với giáo dân.
Việc lựa chọn sắc trắng và tím cho diện mạo mới cũng góp phần làm rõ hơn các chi tiết kiến trúc trên ba ngọn tháp. Trên nền trắng sáng, sắc tím tạo điểm nhấn nhẹ nhàng, giúp công trình vừa nổi bật vừa giữ được vẻ trang nghiêm của một không gian tôn giáo.
Tượng Thánh Giuse trong khuôn viên nhà thờ Xuân Phong, góp phần tạo nên không gian tôn nghiêm, gần gũi với đời sống đức tin của cộng đồng giáo dân địa phươngSắc tím gửi gắm niềm hy vọng
Với Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức, việc lựa chọn màu sắc không chỉ xuất phát từ mong muốn làm đẹp công trình. Trong phụng vụ Công giáo, màu tím gắn với ý nghĩa sám hối, chờ đợi và chuẩn bị tâm hồn; đồng thời, trong cách lý giải của vị linh mục, sắc màu ấy còn gửi gắm mong ước về một khởi đầu đầy hy vọng cho cộng đồng giáo dân Xuân Phong.
Tượng Đức Mẹ Maria tại nhà thờ Xuân Phong là hình ảnh thân thuộc trong đời sống đức tin của cộng đồng giáo dân địa phương, thể hiện lòng tôn kính Đức Mẹ và gửi gắm niềm tin, ước vọng về cuộc sống bình an, hướng thiện“Tôi chọn màu này không chỉ vì đẹp mà mong muốn mang đến cho Xuân Phong một mùa hy vọng mới, tràn đầy hy vọng cho cộng đồng giáo dân nơi đây”, Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức chia sẻ.
Đằng sau diện mạo khang trang của nhà thờ là sự quan tâm đến một công trình không chỉ phục vụ nhu cầu sinh hoạt tôn giáo mà còn gắn bó với đời sống tinh thần của người dân qua nhiều thế hệ. Những bức tường, ngọn tháp và không gian thờ tự lưu giữ ký ức về quá trình hình thành, phát triển của cộng đồng Công giáo tại địa phương.
Theo anh Phan Văn Hào, thành viên Ban giúp việc nhà thờ Xuân Phong, trước khi Linh mục Đaminh Maria Huỳnh Văn Đức về quản nhiệm, việc trông coi công trình chủ yếu do những người sống quanh khu vực đảm nhận. Qua nhiều năm, sự gắn bó của người dân đã góp phần duy trì ngôi thánh đường trong đời sống cộng đồng.
Không gian bên trong nhà thờ Xuân Phong sau khi được tu sửa, nổi bật với diện mạo khang trang, các chi tiết kiến trúc được chỉnh trang hài hòa, góp phần gìn giữ vẻ đẹp cổ kính và đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tôn giáo của cộng đồng giáo dân địa phươngNgày nay, sau đợt trùng tu, nhà thờ Xuân Phong khoác lên mình diện mạo mới nhưng vẫn giữ những nét kiến trúc đặc trưng. Sự tiếp nối giữa bảo tồn và đổi mới không chỉ giúp công trình được gìn giữ trước sự bào mòn của thời gian, mà còn thể hiện trách nhiệm của cộng đồng trong việc bảo vệ những giá trị văn hóa, tinh thần đã được trao truyền qua nhiều thế hệ.
Hơn 135 năm là một chặng đường dài đối với một công trình kiến trúc. Với nhà thờ Xuân Phong, hành trình ấy không chỉ được đo bằng tuổi đời của những bức tường hay chiều cao của các ngọn tháp, mà còn bằng niềm tin, sự gắn bó và khát vọng hướng tới những điều tốt đẹp của cộng đồng giáo dân nơi đây./.