Từ bao đời nay, trong những dịp lễ hội, ngày giỗ Tổ hay các sự kiện quan trọng của làng, người dân An Lạc đều làm bánh giầy để dâng cúng Tổ tiên. Chiếc bánh tròn, trắng, mềm dẻo tượng trưng cho trời, cho sự tròn đầy, sung túc và cho ước vọng về cuộc sống an lành. Hình ảnh ấy gợi nhớ đến truyền thuyết Lang Liêu - người đã sáng tạo ra bánh chưng, bánh giầy để dâng lên vua Hùng, thể hiện triết lý về trời đất và lòng hiếu thảo đối với cha mẹ, Tổ tiên.
Bánh giầy để dâng lên vua Hùng, thể hiện triết lý về trời đất và lòng hiếu thảo đối với cha mẹ, Tổ tiên.Ở An Lạc, việc làm bánh giầy không chỉ là một nghề mà còn là nét văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Để làm nên chiếc bánh giầy ngon, người dân nơi đây luôn chú trọng từ khâu chọn nguyên liệu. Gạo nếp phải là loại nếp ngon, hạt tròn, dẻo và thơm. Sau khi đồ chín, xôi được cho vào cối đá và giã bằng chày gỗ cho đến khi dẻo mịn. Công đoạn này đòi hỏi sự khéo léo và sức bền của người làm bánh…
Người dân An Lạc thường nói vui rằng: “Bánh giầy ngon thì gạo phải ngon”. Chính vì vậy, họ luôn chọn loại nếp tốt nhất để làm bánh. Nhờ sự tỉ mỉ ấy, bánh giầy nơi đây có hương vị đặc trưng: mềm, dẻo, thơm và giữ được vị ngọt tự nhiên của gạo nếp.
Không chỉ phục vụ nhu cầu trong làng, bánh giầy An Lạc còn có một hành trình đặc biệt: được mang về dâng lễ tại Đền Hùng - nơi thờ các vua Hùng, những vị tổ của dân tộc Việt Nam. Đối với người dân nơi đây, đó không chỉ là niềm tự hào, vinh dự mà còn là cách thể hiện lòng thành kính đối với cội nguồn.
Bánh giầy, chè kho An Lạc được nhân rộng sản xuất sẽ là món quà cho du khách thập phương về tham quan, chiêm bái các di tích tại An LạcBà Dương Thị Hoa (An Lạc, TP. Hải Phòng) - người từng đại diện cho tỉnh Hải Dương cũ (nay là TP. Hải Phòng) tham gia nhiều lễ hội lớn chia sẻ: “Gia đình tôi đã làm bánh giầy nhiều đời rồi. Từ nhỏ tôi đã được cha mẹ dạy cách chọn gạo, đồ xôi, giã bánh. Bây giờ con cháu trong nhà cũng tiếp tục học nghề. Chúng tôi luôn tự hào, vinh dự vì bánh giầy của quê mình được mang đi dâng lễ Đền Hùng”.
Quả thật, bánh giầy An Lạc không chỉ là món ăn mà còn là ký ức văn hóa của cộng đồng. Những buổi giã bánh tập thể, tiếng chày vang lên rộn ràng trong sân đình hay trong mỗi gia đình vào dịp lễ, tết đã trở thành hình ảnh quen thuộc của vùng quê này. Qua đó, tinh thần đoàn kết và tình làng nghĩa xóm cũng được bồi đắp.
Trong bối cảnh đời sống hiện đại có nhiều thay đổi, việc bảo tồn nghề làm bánh giầy ở An Lạc càng trở nên ý nghĩa. Người dân nơi đây vẫn truyền dạy nghề cho thế hệ trẻ, từ cách chọn gạo đến kỹ thuật giã bánh. Nhờ vậy, nghề làm bánh giầy vẫn được duy trì và phát triển.
Ngày nay, bánh giầy An Lạc không chỉ là sản phẩm truyền thống mà còn trở thành niềm tự hào văn hóa của địa phương. Nhiều du khách khi đến Chí Linh đều muốn thưởng thức và tìm hiểu cách làm món bánh đặc biệt này. Đây cũng là cơ hội để địa phương quảng bá hình ảnh văn hóa và phát triển du lịch.
Chiếc bánh giầy trắng tròn giản dị ấy chứa đựng nhiều giá trị hơn một món ăn thông thường. Đó là biểu tượng của sự gắn kết cộng đồng, của lòng hiếu kính đối với Tổ tiên và của truyền thống văn hóa hàng nghìn năm của dân tộc Việt.
Từ những hạt gạo nếp thơm của vùng đất An Lạc, qua bàn tay khéo léo của người dân, chiếc bánh giầy không chỉ mang hương vị quê hương mà còn mang theo câu chuyện về cội nguồn. Và chính những câu chuyện ấy đã làm nên sức sống bền chặt của một nét văn hóa truyền thống, nét văn hóa vẫn đang được gìn giữ và lan tỏa qua từng thế hệ…
