Đồ nội thất trong nhà đều được thiết kế bằng vật liệu quý mang phong cách LouisTên gọi của ngôi nhà là Đốc Phủ Hải gắn liền với danh xưng và chức vụ của ông Nguyễn Văn Hải. Sau khi các bậc sinh thành qua đời, ngôi nhà được giao lại cho cháu ngoại là bà Huỳnh Thị Điệu và cháu rể là Nguyễn Văn Hải. Ông Nguyễn Văn Hải giữ chức vụ Đốc phủ sứ và sống tại ngôi nhà này, người dân quen gọi dinh thự này là nhà Đốc Phủ Hải cho đến ngày nay.
Đến Nhà cổ Đốc Phủ Hải điều dễ nhận thấy ngay từ bên ngoài là một công trình mang dáng dấp phương Tây với những vòm cửa hình vòng cung, các mảng phù điêu chạm nổi. Nhưng bước qua cánh cửa, du khách lại bắt gặp một không gian khác: nhà ba gian hai chái, những cột gỗ, bao lam, liễn đối, hoành phi và các mảng chạm khắc mang đậm mỹ thuật truyền thống Việt Nam. Chính sự chuyển tiếp ấy là một trong những điểm khiến ngôi nhà để lại ấn tượng với người đến tham quan.
Nếu chỉ nhìn mặt tiền, khó hình dung phía sau những vòm cửa mang dáng dấp Roman lại là một không gian nội thất đậm chất Á Đông. Phần ngoài được xây bằng vôi, vữa, mái ngói âm dương; hệ thống mái được nâng đỡ bởi 36 cột, trong đó phần lớn là gỗ gõ căm xe và gỗ gõ. Bên trong, các cột nối với nhau bằng những dãy bao lam bằng gỗ quý, xen giữa là liễn đại tự, liễn đối và các mảng chạm khắc. Điểm thú vị là bên trong không chỉ có đồ dùng theo lối truyền thống. Những vật dụng mang phong cách phương Tây xuất hiện cùng đồ nội thất Á Đông: bàn đá cẩm thạch, tủ gỗ sản xuất tại Pháp, bàn trang điểm, đèn treo kiểu châu Âu, hai bộ đi-văng bằng đá cẩm thạch. Cùng với đó là đồ sứ Trung Hoa và Việt Nam, tranh vẽ trên kính, tranh tứ thời bằng hạt cườm, tranh thêu Tùng, Trúc, Cúc, Mai; Xuân, Hạ, Thu, Đông.
Trong số các hiện vật, chiếc giường Thất Bảo kiểu Quảng Đông là một chi tiết dễ thu hút sự chú ý. Mặt giường được lát bằng sáu tấm đá cẩm thạch màu sắc khác nhau, chân giường chạm hoa lá và khảm xà cừ. Những bộ bàn ghế theo phong cách Louis của Pháp nhưng được thợ thủ công Việt Nam chế tác từ gỗ quý cũng cho thấy cách các yếu tố ngoại nhập được đưa vào không gian một ngôi nhà ở Nam Bộ. Đáng chú ý là hệ thống tranh khảm xà cừ mô tả 24 tích truyện về lòng hiếu thảo. Năm 1994, Nhà Đốc Phủ Hải được cấp bằng Di tích Quốc gia và thuộc quyền quản lý của Trung tâm Văn hóa - Thể thao thị xã Gò Công (tên địa danh cũ). Đến năm 2000, một người cháu của Đốc Phủ Hải từ Pháp trở về và giao lại ngôi nhà cho Nhà nước quản lý để bảo tồn.
Hành lang phía sau nhà Đốc Phủ HảiGhé thăm nhà Đốc Phủ Hải, du khách được tận mắt chứng kiến những hiện vật mang dấu ấn một thời vàng son của mỹ thuật kiến trúc Nam Bộ, nơi cái mới của phương Tây và cái hồn của dân tộc cùng hòa quyện. Chị Đỗ Huyền Thủy, một du khách đến từ Hà Nội, khi đến thăm Nhà Đốc Phủ Hải cho biết: Lần đầu tiên tôi đến đây, đứng bên ngoài, tôi nghĩ đây là một ngôi nhà mang nhiều ảnh hưởng của kiến trúc Pháp. Nhưng càng đi vào bên trong lại càng thấy rõ đây vẫn là một ngôi nhà Việt, từ cách bố trí không gian đến những hoành phi, liễn đối, bao lam và các tích truyện được chạm khắc tinh xảo. Tôi thấy cái hay của ngôi nhà không phải ở chỗ có nhiều đồ quý, mà là người xưa đã đưa những thứ mới từ bên ngoài vào nhưng không làm mất đi nếp nhà của mình.
Khác với chị Thủy, chị Đinh Thị Mai, giáo viên dạy môn Lịch sử tại tỉnh Đồng Tháp, cho biết dù nhà cổ Đốc Phủ Hải nằm không xa nơi chị sinh sống nhưng đây là lần đầu tiên chị có dịp đến thăm quan. Là một giáo viên Lịch sử, chị Mai đặc biệt ấn tượng khi bước vào một không gian lưu giữ những dấu ấn của một giai đoạn lịch sử. Theo chị, những giá trị lịch sử không chỉ nằm trong sách vở, đồng thời còn hiện diện qua từng đường nét kiến trúc tinh xảo, những hiện vật còn lưu lại với thời gian và những câu chuyện gắn với di tích. Có dịp phù hợp chị sẽ xin nhà trường tổ chức đưa các em học về đây trải nghiệm thực tế.
Trải qua hơn một thế kỷ với nhiều biến động, nhà Đốc phủ Hải vẫn giữ được gần như nguyên vẹn cấu trúc và hồn cốt cũ. Ngôi nhà đã được công nhận là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia, không chỉ là giá trị kiến trúc mà còn bởi mối liên hệ mật thiết với dòng tộc bà Trần Thị Sanh, người đã có công lao lớn trong việc hỗ trợ nghĩa quân của vùng đất này./.
