Một góc phố cổ Hội An Hội An được mệnh danh là "nơi thời gian ngừng trôi" bỡi lẽ, kiến trúc cổ được bảo tồn gần như nguyên vẹn. Hội An lưu giữ như một "bảo tàng sống" với hơn 1.360 di tích, bao gồm các nhà cổ kính, giếng nước rêu phong, đình trầm mặc, chùa, miếu và đặc biệt là chùa Cầu, kiến trúc pha trộn độc đáo giữa Việt, Nhật và Hoa.
Với khung cảnh rêu phong, cổ kính xưa, những ngôi nhà vàng chanh tường phủ rêu phong, mái ngói âm dương, những bức hoành phi chạm trổ tinh xảo và không gian tĩnh lặng, dường như không bị ảnh hưởng bởi sự phát triển đô thị. Văn hóa và nhịp sống bình yên của Hội An giữ được nét đẹp truyền thống với trang trí đèn lồng lung linh, các món ăn đặc sản và thói quen sinh hoạt chậm rãi, bình lặng của người dân địa phương.
Nằm bên dòng sông Hoài thơ mộng, đô thị cổ Hội An như một viên ngọc quý giữa lòng Quảng Nam, lưu giữ vẻ đẹp cổ kính và bình yên xuyên suốt hàng thế kỷ. Được UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới vào ngày 4/12/1999, Hội An không chỉ là một bảo tàng sống của kiến trúc và lối sống đô thị mà còn là biểu tượng của sự giao thoa văn hóa Đông - Tây độc đáo.
Di sản văn hóa độc đáo, được hình thành và phát triển từ thế kỷ XVI, Hội An từng là một trong những thương cảng quốc tế sầm uất bậc nhất khu vực. Thời đó, các thương nhân từ Trung Quốc, Nhật Bản, Hà Lan, Ấn Độ và Tây Ban Nha đã đến đây giao thương hàng hóa. Chính vì vậy, những công trình kiến trúc và giá trị văn hóa của phổ cổ Hội An được hội tụ từ nhiều nền văn hóa Đông - Tây. Dấu ấn ấy còn in đậm trên từng mái ngói âm dương, từng con phố nhỏ hay những hội quán người Hoa mang kiến trúc tinh xảo.
Theo ông Phạm Phú Ngọc, Giám đốc Trung tâm Quản lý bảo tồn Di sản văn hóa Hội An (Quảng Nam), Hội An có hơn 1.400 di tích được kiểm kê phân loại, trong đó có 27 di tích cấp quốc gia, 49 di tích cấp tỉnh và hơn 1.330 di tích nằm trong danh mục bảo vệ của thành phố. Trái ngược với sự hiện đại hóa nhanh chóng của nhiều đô thị khác, Hội An tạo ấn tượng sâu sắc bởi những ngôi nhà mái ngói cong rêu phong, tường vàng cổ kính và những chiếc đèn lồng lung linh sắc màu. Bước chân vào khu phố cổ xinh đẹp này, ta có thể cảm nhận sâu sắc sự pha trộn đa dạng, đầy nghệ thuật và cổ kính bởi những dãy nhà san sát mang những nét đặc trưng kiến trúc của các nền văn hóa khác nhau.
Khi màn đêm buông xuống, Hội An bừng sáng trong vẻ đẹp huyền ảo của hàng nghìn chiếc đèn lồng lung linh sắc màu. Một trải nghiệm không thể bỏ qua khi đến Hội An là thả đèn hoa đăng trên dòng sông Hoài thơ mộng. Những chiếc thuyền nhỏ lướt nhẹ mang theo ánh sáng dịu dàng từ đèn hoa đăng, đưa hy vọng và lời cầu chúc trôi theo dòng nước. Với người dân nơi đây, thả đèn không chỉ là một nghi thức đẹp mà còn là cách để xua tan muộn phiền, tìm về cảm giác bình an và hạnh phúc.
Quá trình giao lưu kinh tế - văn hóa trong mấy trăm năm từ thế kỷ 16 đến thế kỷ 19 đã tạo cho đô thị cổ Hội An có được hầu hết các loại hình kiến trúc cổ của Việt Nam, hội tụ được các yếu tố nghệ thuật dân tộc truyền thống và làm phong phú thêm bằng những tố chất thích hợp của nghệ thuật nước ngoài. Các nhà nghiên cứu cho rằng kiến trúc cổ ở Hội An hầu hết được làm lại mới từ đầu thế kỷ 19, mặc dù năm khởi dựng có thể xưa hơn nhiều. Kiến trúc cổ thể hiện rõ nhất ở khu phố cổ. Nằm trọn trong địa bàn của phường Minh An, khu phố cổ có diện tích khoảng 2km2, tập trung phần lớn các di tích nổi tiếng ở Hội An. Đường phố ở khu phố cổ ngắn và hẹp, có độ uốn lượn, chạy ngang dọc theo kiểu bàn cờ. Địa hình khu phố cổ có dạng nghiêng dần từ Bắc xuống Nam.
Phố cổ Hội An (Quảng Nam) sở hữu nhiều nét văn hóa độc đáo được gìn giữ qua thời gian.
