Về Đăk Rve, nghe đại ngàn kể chuyện

Kông Xu Xe là ngọn núi nằm trong quần sơn Kông Ka Kinh (thuộc vườn quốc gia Kon Ka Kinh), nằm ở khu vực ranh giới giữa tỉnh Gia Lai và tỉnh Quảng Ngãi cao vời vợi, dòng Đăk Pne mang theo cá tính kỳ lạ của tự nhiên khi miệt mài chảy ngược từ hướng Nam lên hướng Bắc. Dòng sông như dải lụa bạc len lỏi qua từng triền, tưới tắm cho những cánh đồng lúa quanh năm thơm ngát hương phù sa rồi nhẹ nhàng bao bọc lấy các bản làng mộc mạc.

Vắt vẻo qua dòng nước trong veo ấy là những nhịp cầu treo bằng gỗ và dây cáp rêu phong. Bước chân qua cầu, người ta ngỡ như đang bước qua ranh giới giữa phố thị náo nhiệt và một miền cổ tích êm đềm. Từ trên cao nhìn xuống, bóng rừng già soi mình đáy nước, những mái nhà sàn lẩn khuất dưới làn sương mỏng manh mỗi sớm mai, và xa xa là những triền lúa đang chuyển màu theo nhịp điệu của thời gian. Không gian khoáng đạt, tĩnh mịch đến mức chỉ cần đứng lại một chút, người lữ khách đã có thể lắng nghe trọn vẹn tiếng suối reo, tiếng chim rừng gọi bầy và cảm nhận hơi thở tinh khiết của đất trời Tây Nguyên.

Đối với người Ba na nhánh Jơ Lâng ở thung lũng Đăk Pne, rừng xanh và sông suối chưa bao giờ chỉ là nơi mưu sinh đơn thuần. Đại ngàn là mái nhà che chở, là đấng thiêng liêng gắn chặt với tâm hồn của từng thế hệ.

Già làng A Líu vẫn thường ngồi bên hiên nhà sàn, nhìn về phía rặng núi mù sương mà kể cho con cháu nghe lời răn dạy của tổ tiên. Giữ rừng chính là cách người dân giữ lại sự bình yên cho làng mình. Nhờ những tán cây cổ thụ bạt ngàn ôm ấp quanh năm, lũ dữ không tràn về phá hoại nương rẫy, nguồn nước ngọt lành cứ thế tuôn chảy nuôi sống bao đời người. Ý thức bảo bọc thiên nhiên ở nơi đây đã hóa thành bản năng tự nhiên, thuần khiết và thiêng liêng. Rừng còn xanh thì dòng suối còn trong, và cuộc sống dưới thung lũng mới có thể đơm hoa kết trái trong an lành, no ấm.

Đời sống tinh thần của bà con gắn chặt với chu kỳ sản xuất nông nghiệp. Những phong tục cổ xưa như Lễ Ét đông, hay còn gọi là Tết ăn con dúi, Lễ ăn lúa mới tạ ơn trời đất cho mùa màng bội thu, cùng Lễ cúng máng nước cầu nguồn mạch ngọt lành vẫn được duy trì nguyên vẹn qua năm tháng. Đây không phải những nghi thức được dàn dựng để phục vụ ánh nhìn hiếu kỳ của du khách, mà là hơi thở tự nhiên nuôi dưỡng tâm hồn người dân địa phương.

Khi chiều buông trên thung lũng, ánh lửa bập bùng soi rọi những đôi mắt trong veo. Tiếng cồng chiêng trầm hùng vang vọng khắp núi non, hòa cùng thanh âm thánh thót của đàn tơ rưng, tiếng ting ning da diết và những vòng xoang mềm mại, uyển chuyển của các thiếu nữ Ba Na. Bên cạnh đó, những đôi bàn tay gân guốc của các nghệ nhân già như nghệ nhân Ưu tú Y Brai vẫn cần mẫn giữ lửa cho nghề rèn, nghề đan lát, gửi gắm linh hồn của đại ngàn vào từng chiếc gùi, từng lưỡi rựa thân quen.

Thấu hiểu những giá trị vô giá của thiên nhiên và văn hóa nơi đây, Đảng ủy xã Đăk Rve (tỉnh Quảng Ngãi) đã định hình lộ trình nhằm phát triển du lịch đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2035. Mục tiêu không chỉ là thu hút du khách, mà quan trọng hơn là biến kho tàng bản sắc ấy thành sinh kế bền vững, giúp đồng bào nâng cao đời sống ngay trên chính mảnh đất quê hương.

Theo định hướng của chính quyền địa phương, xã Đăk Rve đang phấn đấu trở thành trạm dừng sinh thái, văn hóa và trải nghiệm, giữ vai trò kết nối vệ tinh quan trọng với khu du lịch sinh thái quốc gia Măng Đen và các vùng lân cận. Trong hành trình ấy, Thôn Kon Go được lựa chọn để xây dựng mô hình điểm về làng du lịch cộng đồng, nơi du khách có thể cùng ăn, cùng ở, cùng lao động với bà con và chiêm ngưỡng những vườn dược liệu quý xanh mướt dưới tán rừng. Trong khi đó, thôn Kon Vang được định hình phát triển các khu nghỉ dưỡng sinh thái kết hợp nông nghiệp công nghệ cao, tạo nên bức tranh hài hòa giữa hiện đại và truyền thống.

Vì vậy, để du lịch phát triển một cách bền vững, địa phương đặc biệt chú trọng bồi dưỡng nguồn nhân lực tại chỗ. Thay vì để các đơn vị bên ngoài làm thay, bà con Ba na được học cách làm dịch vụ, được khuyến khích lập các câu lạc bộ văn hóa dân gian và gìn giữ nghề thủ công truyền thống để làm quà lưu niệm. Chính sự mộc mạc, chân thành và lòng hiếu khách của người dân sẽ là linh hồn tạo nên sức hút riêng biệt cho vùng đất này.

Đến với Đăk Rve, lữ khách không chỉ tìm thấy một chốn dừng chân thanh bình để trút bỏ mọi muộn phiền của cuộc sống đô thị, mà còn được chạm vào chiều sâu thăm thẳm của đại ngàn và lắng nghe nhịp thở mộc mạc, hào sảng của văn hóa Ba na - một vẻ đẹp nguyên sơ đang vươn mình thức giấc giữa đất trời miền Trung./.