“Yêu nước online” - Cách thể hiện mới, khác biệt và phù hợp với thời đại số
Yêu nước là tình cảm thiêng liêng, vốn có của mỗi người dân với Tổ quốc. Yêu nước đúng cách sẽ tạo thành sức mạnh tập thể khi toàn dân cùng đồng lòng bảo vệ Tổ quốc, cùng nhau xây dựng đất nước.
“Yêu nước online” là hiện tượng tự nhiên, là cách thể hiện mới, khác biệt và phù hợp với xã hội trong thời đại số. Không gian mạng có thể là ảo, nhưng tình yêu nước của người dân qua những bài đăng tải là thật, sự lan tỏa mạnh mẽ của tình yêu nước trên các nền tảng mạng xã hội là thật. Vì vậy, khi dân tộc cần sức mạnh tập thể, hoàn toàn có thể hiệu triệu, tập hợp những người yêu nước cùng chí hướng trên không gian mạng cùng nhau đoàn kết thực hiện các mục tiêu chung vì hòa bình, tiến bộ và thịnh vượng của đất nước.
Nhiều bài báo nước ngoài đã nhận định “có lẽ không người dân quốc gia nào trên thế giới yêu quốc kỳ như Việt Nam”Hiện nay, trên các nền tảng mạng xã hội, rất nhiều người dân, đặc biệt là những người làm công việc sản xuất nội dung số thường xuyên đăng tải các bài viết, video, clip... ca ngợi vẻ đẹp thiên nhiên, văn hóa, con người và môi trường sống bình yên ở đất nước Việt Nam... Riêng năm 2025, thông qua hàng loạt video, bài viết trên mạng xã hội về các sự kiện lớn của đất nước như A50 (kỷ niệm 50 năm giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước), A80 (kỷ niệm 80 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) cho thấy tinh thần đoàn kết, tình yêu nước và niềm tự hào dân tộc của người Việt Nam luôn sôi sục, mạnh mẽ. Có nhận định cho rằng, đây là hai cuộc "diễu hành" của lòng yêu nước, của khí thế đoàn kết toàn dân tộc; là lời tuyên ngôn về sức mạnh Việt Nam trong thời đại mới...
Để vun đắp tình yêu nước cho Nhân dân, các tổ chức chính trị - xã hội, cơ quan, ban ngành đã triển khai nhiều chiến dịch truyền thông nhằm quảng bá vẻ đẹp của đất nước và con người, nhắc nhớ về lịch sử xây dựng và phát triển đất nước... trên các nền tảng mạng xã hội. Những dự án và chương trình như: Chương trình “Yêu nước theo cách của bạn” và "Việt Nam trong mắt em" do TV360 thực hiện gồm các video ngắn, phim tài liệu, chuyên đề phát trên nền tảng trực tuyến; Dự án “Yêu lắm Việt Nam” - sáng kiến của Báo Nhân Dân ứng dụng công nghệ kết nối không dây (NFC) và dữ liệu số, giúp người dùng dễ dàng truy cập, tìm hiểu và quảng bá các địa danh lịch sử, văn hóa và du lịch; Chiến dịch "Tôi yêu Tổ quốc tôi" do Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam phát động với các hoạt động như thử thách sáng tạo video, giải chạy, các hoạt động giáo dục truyền thống, tri ân trên nền tảng số... Các chương trình, dự án này đã thu hút hàng chục triệu người Việt Nam ở trong nước và người Việt ở nước ngoài quan tâm theo dõi, tiếp cận, tương tác tích cực... Qua đó, những người Việt Nam ở trong nước và người Việt định cư ở nước ngoài kết nối với nhau, cùng vun đắp tình yêu quê hương đất nước, đồng thời xây dựng tình cảm gắn bó, chia sẻ, giúp đỡ nhau cùng phát triển.
Đặc biệt, thời gian qua, mạng xã hội đã trở thành một "không gian số" lý tưởng để người trẻ khẳng định bản sắc, kết nối cộng đồng và lan tỏa lòng tự hào dân tộc theo những cách rất riêng. Trên các nền tảng mạng xã hội (Facebook, TikTok, YouTube, Instagram...) thanh niên dân tộc thiểu số và thanh niên có tôn giáo biểu đạt tình yêu Tổ quốc vô cùng mạnh mẽ, sáng tạo, mang lại hiệu ứng lan tỏa rất tích cực.
Thanh niên các dân tộc thiểu số và thanh niên các tôn giáo đang biến mạng xã hội thành sàn diễn văn hóa, sàn thương mại điện tử quảng bá sản phẩm, địa danh, truyền thống văn hóa và năng lực vươn lên của người Việt Nam trong thời đại số. Hàng loạt các video ngắn về cuộc sống hàng ngày hoặc giới thiệu địa danh lịch sử, danh lam thắng cảnh được các bạn trẻ thực hiện trên TikTok, Reels, Threads, Facebook... kết hợp sử dụng âm nhạc Việt Nam và trang phục truyền thống của dân tộc mình đã khéo léo định vị “thương hiệu” người trẻ Việt Nam giàu về bản sắc, đẹp về tâm hồn, năng động trong tư duy và hành động.
Ví dụ như trường hợp cô gái người Dao Chảo Yến (ở Lào Cai), tốt nghiệp Thạc sĩ tại châu Âu quyết định trở về bản làng và lập kênh TikTok/YouTube "Chảo Yến". Sự trở về quê hương của cô là lời khẳng định về tình yêu quê hương, đất nước. Từ những clip ngắn do chính mình thực hiện, Chảo Yến vừa truyền đi thông điệp yêu nước, vừa giới thiệu văn hóa, truyền cảm hứng cho trẻ em vùng cao học tập. Chảo Yến đã biến mạng xã hội thành công cụ đắc lực bán nông sản cho bà con, khẳng định người trẻ dân tộc thiểu số hoàn toàn có thể dùng tri thức số để cống hiến cho quê hương.
Hay trường hợp thanh niên Lương Đình Hùng (Hùng KaKa) - chàng trai người dân tộc Tày sở hữu kênh mạng xã hội có hàng triệu lượt theo dõi. Thông qua các video ngắn giới thiệu về đời sống thường nhật, các món ăn đặc sản và đặc biệt là vẻ đẹp thiên nhiên miền biên viễn xứ Lạng, Hùng đã khéo léo lồng ghép lòng tự hào, tình yêu sâu sắc với dải đất biên cương của Tổ quốc trong từng khung hình bình dị...
Các bạn trẻ người dân tộc thiểu số đang tích cực quảng bá vẻ đẹp văn hóa truyền thống, niềm tự hào dân tộc trên nền tảng sốCó thể thấy, thông qua các nền tảng mạng xã hội, các bạn trẻ người dân tộc thiểu số và người trẻ có tôn giáo đang truyền đi thông điệp: “Tôi là người Việt Nam”, “Tôi yêu Việt Nam”... Những video, clip do các bạn trẻ đăng tải trên không gian mạng thu hút lượt view, like, folow rất đông đảo. Đây là minh chứng cho sức mạnh của “tình yêu nước online” được các bạn trẻ lan tỏa trên nền tảng số.
Không để “tình yêu nước online” bị lợi dụng và chi phối
Không gian mạng rất khó kiểm chứng thông tin thật - giả và càng khó kiểm soát độ tin cậy của nguồn đăng tải, mức độ lan tỏa, tác động của thông tin đến người dùng mạng xã hội. Trong khi đó, yêu nước là tình cảm tự nhiên vốn có của con người, tình cảm này có thể bị chi phối bởi cảm xúc nhất thời, nhận thức và tác động từ các yếu tố bên ngoài. Vậy, làm thế nào để người dùng mạng xã hội nhận diện được những yếu tố chi phối tiêu cực đến tình yêu nước của bản thân và những người xung quanh, đó là vấn đề đặt ra với mỗi cá nhân.
Trước hết, người dân cần kiên định trước những thông tin trái chiều, tiêu cực trên mạng xã hội. Mỗi người dân cần nhận thức rằng, mâu thuẫn là tất yếu nhưng mâu thuẫn là động lực để phát triển. Dân tộc nào cũng có những vấn đề phải giải quyết, nhưng giải quyết hài hòa mâu thuẫn mới là điều cần quan tâm hành động để hướng tới mục tiêu phát triển. Vì vậy, trước những thông tin tiêu cực được phản ánh, chúng ta cùng nhau tìm hướng giải quyết thay vì bị cuốn vào những ý kiến tiêu cực, xoáy thêm mâu thuẫn và đẩy bức xúc lên cao trào dẫn tới hoang mang dự luận xã hội, nhất thời dao động tình cảm với quê hương, đất nước.
Thứ hai, không “yêu nước online” một cách mù quáng mà phải yêu nước sáng suốt, có chí hướng rõ ràng để không bị các thế lực thù địch lợi dụng, chi phối. Yêu nước không mù quáng nghĩa là biết đặt tình yêu ấy đi kèm với tư duy phản biện, tôn trọng sự thật khách quan, không cực đoan và thù hận, tránh bị lôi kéo hoặc tham gia vào các hành vi quá khích, bạo lực... làm tổn hại đến hình ảnh quốc gia và sự ổn định xã hội. Tư duy phản biện là đánh giá các mặt của vấn đề và đưa ra nhận định đúng đắn, chứ không dùng các bình luận, bài viết phản bác, công kích gây mâu thuẫn, chia rẽ sâu sắc hơn.
Thứ ba, nuôi dưỡng “tình yêu nước online” là việc làm cần thiết trong thời đại số. Yêu nước không phải là khẩu hiệu mà bắt nguồn từ những hiểu biết về cội nguồn, trân trọng lịch sử, có ý thức bảo vệ và xây dựng quê hương từ những điều nhỏ nhất, sẵn sàng chiến đấu khi Tổ quốc hiệu triệu. Khi được chăm lo nuôi dưỡng đúng cách, tình cảm này sẽ phát triển và trở thành sức mạnh của mỗi người với khát vọng vươn lên đóng góp cho quê hương, đất nước và dân tộc. Mỗi cá nhân hãy nuôi dưỡng “tình yêu nước online” đồng thời lan tỏa năng lượng tích cực và khuyến khích hành động giúp nhau tiến bộ, tỉnh táo trước các thông tin sai lệch trên không gian mạng.
Tình yêu nước tạo nên khối đại đoàn kết dân tộc. Đại đoàn kết là nguồn sức mạnh to lớn của dân tộc ta.“Yêu nước online” là một hạt giống của tình yêu nước cần được gieo trồng và chăm sóc. Trong thời đại số, nuôi dưỡng và phát triển “tình yêu nước online” cần được coi trọng và có nghiên cứu, đánh giá thực trạng, đồng thời xây dựng chiến lược truyền thông một cách khoa học, hiệu quả vì mục tiêu phát triển bền vững đất nước.