Tỉnh Lạng Sơn đặt mục tiêu đến năm 2030 có 60% số xã đạt chuẩn nông thôn mới.Tính đến hết tháng 3/2025, thời điểm thực hiện sáp nhập và triển khai chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Lạng Sơn đã triển khai thực hiện được phần lớn mục tiêu kế hoạch đề ra của Chương trình mục tiêu quốc gia trên địa bàn. Toàn tỉnh đã đạt 99,43% số xã có đường ô tô đến trung tâm; cứng hóa 88,11% đường ô tô đến trung tâm thôn; tỷ lệ giảm nghèo bình quân giai đoạn là 2,71%... Cũng trong giai đoạn này, đóng góp của Nhân dân từ đất đai, ngày công để cùng chính quyền thực hiện các dự án là hơn 46 tỷ đồng (trong đó có hàng nghìn m2 đất và hơn 338.000 ngày công để xây dựng nông thôn mới. Những kết quả đạt được góp phần quan trọng để tỉnh Lạng Sơn giảm tỷ lệ hộ nghèo còn 2,32%; 63,5% số xã đạt chuẩn nông thôn mới và nông thôn mới nâng cao.
Những khó khăn, vướng mắc do thực hiện chủ trương sáp nhập đơn vị hành chính là nguyên nhân chính dẫn đến việc thực hiện các Chương trình mục tiêu của tỉnh bị chậm so với kế hoạch đề ra. Để khắc phục, Hội đồng Nhân dân tỉnh Lạng Sơn đã ban hành Nghị quyết số 04/2026-NQ/HĐND ngày 16/4/2026 về việc kéo dài thời gian thực hiện các Chương trình mục tiêu giai đoạn 2021-2025.
Trên cơ sở Nghị quyết, Ủy ban Nhân dân tỉnh ban hành Kế hoạch số 173/KH-UBND ngày 4/5/2026 về thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia năm 2026. Theo kế hoạch, trong năm 2026, tỉnh Lạng Sơn phấn đấu 5 xã đạt chuẩn nông thôn mới; giảm tỷ lệ nghèo đa chiều khoảng 2%; tỷ lệ đường xã được rải nhựa hoặc bê tông đạt 82%, tỷ lệ thôn có đường ô tô đến trung tâm thôn được cứng hóa đạt 92%; công nhận mới 20 sản phẩm OCOP đạt 3 sao trở lên; tỷ lệ lao động qua đào tạo đạt 67%; duy trì 100% xã, phường đạt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã;... Các xã khu vực III phấn đấu năm 2026 đạt từ 1 đến 2 tiêu chí chưa đạt theo khoản 2 Điều 8 Nghị định số 272/2025/NĐ-CP ngày 16/10/2025 của Chính phủ…
Sản phẩm OCOP giúp nâng cao thu nhập, tạo việc làm ổn định và phát triển kinh tế nông thôn bền vững cho người dânĐể thực hiện mục tiêu đó, Uỷ ban Nhân dân tỉnh giao các cấp, các ngành và cả hệ thống chính trị như là nhiệm vụ trọng tâm phải thực hiện trong kế hoạch hành động đến hết năm 2026. Tỉnh cũng phát động phong trào thi đua “Lạng Sơn cùng cả nước thi đua thực hiện xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2030”. Tỉnh cũng triển khai nhiều giải pháp đồng thời như đào tạo nâng cao kiến thức, kỹ năng cho đội ngũ cán bộ thực hiện Chương trình, nhất là cán bộ cơ sở; huy động tối đa các nguồn lực, lồng ghép nguồn vốn các chương trình, dự án hỗ trợ trên địa bàn và các nguồn vốn khác để đầu tư xây dựng hạ tầng nông thôn.
Sản xuất nông nghiệp được tái cơ cấu theo hướng nâng cao giá trị; chuyển đổi diện tích năng suất thấp; triển khai hiệu quả cơ chế, chính sách thu hút đầu tư; tiếp tục củng cố và phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã, tổ hợp tác; đào tạo, nâng cao năng lực cho lao động trong lĩnh vực nông nghiệp; đẩy mạnh chuyển đổi số, chuyển giao tiến bộ khoa học - kỹ thuật, công nghệ; lồng ghép hiệu quả các hạng mục dự án trong Chương trình mục tiêu quốc gia.
Có thể thấy, trong Kế hoạch thực hiện Chương trình mục tiêu của tỉnh Lạng Sơn, bên cạnh việc tiếp tục triển khai các công trình hạ tầng, các dự án nâng cao đời sống, hỗ trợ sinh kế và phát triển kinh tế - xã hội cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số được đặc biệt quan tâm. Điều này thể hiện trong quan điểm đầu tư, thay vì là đối tượng thụ hưởng, người dân được trực tiếp tham gia các nội dung dự án về phát triển, chuyển đổi sản xuất và xây dựng nông thôn mới.
Điển hình như tại xã Bằng Mạc, người dân được hỗ trợ chuyển đổi diện tích canh tác kém hiệu quả sang các loại cây trồng có giá trị kinh tế cao; tại xã Yên Bình, địa phương vận động người dân phát triển chăn nuôi gia súc lớn do địa hình sản xuất nông nghiệp rất khó khăn; hoặc như phát triển các mô hình hợp tác trồng và tiêu thụ na trên núi đá ở vùng Hữu Lũng, Chi Lăng…
Những con đường mở ra cơ hội thoát nghèo cho người dânĐóng góp trong thực hiện Chương trình được ghi nhận nhiều hơn ở các công trình hạ tầng nông thôn mới cho thấy sự thay đổi lớn về nhận thức của người dân địa phương. Nhiều hộ tự nguyện hiến hàng nghìn m2 đất như bà Lăng Thị Giới ở xã Đồng Đăng; nhiều xã Nhân dân đóng góp hàng chục nghìn ngày công lao động làm đường, dọn dẹp vệ sinh đường làng, ngõ xóm như tại xã Châu Sơn, Thụy Hùng, Kiên Mộc…
Trưởng Phòng Phát triển nông thôn (Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lạng Sơn) Hoàng Đăng Dũng cho rằng, bên cạnh sự vào cuộc tích cực của cả hệ thống chính trị, những kết quả mà Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới của Lạng Sơn đạt được có vai trò tích của người dân. Đồng quan điểm, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã Hữu Lũng Cao Văn Hòa khẳng định, bên cạnh việc linh hoạt trong cân đối, lồng ghép nguồn lực sẵn có, đóng góp của Nhân dân về tài sản và ngày công có ý nghĩa rất lớn giúp chính quyền địa phương hoàn thành mục tiêu kế hoạch đề ra./.
