Analytic
Thứ hai, ngày 02/01/2026

Rủi ro thiên tai đối với vùng dân tộc thiểu số, miền núi: Nhận diện, thách thức trong ứng phó biến đổi khí hậu

Đại tá. PGS.TS. Nguyễn Hữu Hoạt* - 22:10, 15/11/2026

(DTTG) - Tóm tắt: Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tần suất, cường độ của nhiều loại hình thiên tai, gây tác động nghiêm trọng đến đời sống và sinh kế của cộng đồng dân cư. Trong đó, đồng bào vùng dân tộc thiểu số là nhóm dễ bị tổn thương do điều kiện địa hình phức tạp, cơ sở hạ tầng còn hạn chế, sinh kế phụ thuộc nhiều vào tài nguyên tự nhiên và khả năng tiếp cận thông tin cảnh báo chưa đồng đều. Bài viết làm rõ những rủi ro thiên tai và những thách thức trong ứng phó với rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số. Trên cơ sở đó đề xuất một số định hướng nâng cao năng lực ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu cho đồng bào vùng dân tộc thiểu số, miền núi.


Lũ quét ở Mù Cang Chải (Lào Cai) năm 2023
Lũ quét ở Mù Cang Chải (Lào Cai) năm 2023

Từ khóa: Rủi ro; thiên tai; dân tộc thiểu số; miền núi; nhận diện; thách thức; ứng phó; biến đổi khí hậu.

I. Đặt vấn đề

Ở Việt Nam hiện nay, biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tần suất, cường độ và mức độ bất thường của nhiều loại hình thiên tai, tạo ra những tác động ngày càng rõ nét đối với đời sống kinh tế, xã hội và môi trường. Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng đã chỉ rõ: “Biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh ngày càng gay gắt” (Đảng Cộng sản Việt Nam, tr.80). Trong đó, đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi là một trong những nhóm dễ bị tổn thương do điều kiện địa hình phức tạp, sinh kế phụ thuộc nhiều vào tài nguyên tự nhiên, cơ sở hạ tầng còn hạn chế và khả năng tiếp cận các nguồn lực ứng phó chưa đồng đều. Các loại hình thiên tai như lũ quét, sạt lở đất, rét đậm, rét hại,… có thể gây thiệt hại nghiêm trọng về người, tài sản, sản xuất và làm gia tăng nguy cơ tái nghèo. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nhận diện đầy đủ các dạng rủi ro thiên tai, những yếu tố làm gia tăng mức độ dễ bị tổn thương của đồng bào vùng dân tộc thiểu số, miền núi, đồng thời đánh giá những thách thức trong công tác phòng ngừa, ứng phó và phục hồi. Trên cơ sở đó, đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm sinh kế bền vững và góp phần phát triển kinh tế - xã hội ở vùng dân tộc thiểu số và miền núi.

II. Nội dung nghiên cứu

1. Nhận diện những rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số, miền núi hiện nay

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi đang phải đối mặt với nhiều loại hình thiên tai có mức độ và tần suất gia tăng. Việc nhận diện đầy đủ các rủi ro là cơ sở quan trọng để chủ động phòng ngừa, ứng phó, giảm thiểu thiệt hại.

Thứ nhất, lũ quét và sạt lở đất là những rủi ro nổi bật đối với khu vực miền núi, nơi có nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số sinh sống. Địa hình khu vực miền núi ở Việt Nam có độ dốc lớn, mạng lưới sông suối dày đặc, kết hợp với mưa lớn trong thời gian ngắn có thể tạo ra dòng chảy mạnh, gây lũ quét bất ngờ tại các thung lũng, ven sông, suối và khu vực dân cư. “Không chỉ vậy, đây còn là khu vực có lượng mưa lớn nhất cả nước, thường xuyên gây ra tai biến địa chất kèm theo lũ quét, sạt lở đất” (Tô Hội, 2023). Khi xảy ra, các loại thiên tai này có thể gây thiệt hại nghiêm trọng về người, nhà ở, đường giao thông, trường học, công trình thủy lợi và diện tích sản xuất.

Theo Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai, chỉ tính riêng năm 2025, Việt Nam đã ghi nhận nhiều kỷ lục chưa từng có với con số thiệt hại hơn 100.000 tỷ đồng - lớn nhất từ trước tới nay, gấp 1,1 lần năm 2024. Tính đến ngày 29/12/2025, thiên tai đã làm 468 người chết, mất tích, 741 người bị thương, 4.179 nhà bị sập, đổ, trôi, 348.834 nhà bị hư hỏng, tốc mái; 545.395 ha lúa, hoa màu bị ngập úng, thiệt hại; 71.687 con gia súc, 5,16 triệu con gia cầm bị chết, cuốn trôi; 171.763 lồng bè thủy sản bị thiệt hại; 1.070km đê, kè, kênh mương bị thiệt hại; 140km bờ sông, bờ biển bị sạt lở; 1.259 km đường giao thông bị thiệt hại với tổng khối lượng đất đá bị sạt lở là 15,1 triệu m3...

Điều đáng quan tâm đó là tính bất ngờ của lũ quét và sạt lở đất đã làm giảm đáng kể thời gian chuẩn bị, sơ tán của người dân. Số liệu thống kê tại tỉnh Lào Cai cho thấy, bão số 3 (Yagi) diễn ra vào tháng 9/2024 đã khiến hơn 200 người chết và mất tích; hàng trăm người bị thương; thiệt hại kinh tế trên 13 nghìn tỷ đồng. Trong đó, tại thôn Làng Nủ đã xảy ra một trận lũ quét đặc biệt nghiêm trọng lúc rạng sáng ngày 10/9/2024 chỉ trong thời gian rất ngắn đã tàn phá 37/39 căn nhà, ruộng vườn và cướp đi 67 sinh mạng người dân trong làng (Trọng Bảo, 2025).

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Việt Nam ghi nhận 17 loại hình thiên tai xảy ra trên nhiều vùng miền, gây thiệt hại nặng nề về người, tài sản và cơ sở hạ tầng. Theo thống kê đến ngày 30/6/2026, thiên tai đã làm 30 người tử vong, 56 người bị thương, với tổng thiệt hại ước tính 570,7 tỷ đồng. Điển hình như tại các tỉnh Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên và Sơn La, từ ngày 15-19/7/2026, đợt mưa lớn, lũ quét và sạt lở đất đã gây thiệt hại nặng nề về người và tài sản, với tổng thiệt hại kinh tế ước tính khoảng 362,46 tỷ đồng (Thanh Hải, 2026).

Thứ hai, hạn hán, thiếu nước và các hiện tượng thời tiết cực đoan đang tạo ra những rủi ro đáng kể đối với sản xuất và đời sống. Biến đổi khí hậu làm thay đổi quy luật nhiệt độ và lượng mưa, khiến thời gian xuất hiện và mức độ nghiêm trọng của một số đợt khô hạn trở nên khó dự báo hơn. Đối với những hộ dân phụ thuộc vào canh tác nông nghiệp, thiếu nước có thể làm giảm năng suất cây trồng, ảnh hưởng đến chăn nuôi và thu nhập. Ngược lại, các đợt mưa lớn bất thường có thể gây ngập úng, rửa trôi đất, xói mòn đất canh tác và làm mất mùa. Một trong những địa bàn chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của hạn hán, thiếu nước là Tây Nguyên. Theo các nhà khoa học, “Tây Nguyên đang bước vào giai đoạn chịu tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu. Tình trạng hạn hán kéo dài, mưa cực đoan cục bộ, suy giảm mực nước ngầm và xói mòn đất không còn là hiện tượng bất thường mà đã trở thành thách thức thường trực đối với sản xuất nông nghiệp và đời sống dân cư...” (Anh Khuê, 2026). Số liệu thống kê cho thấy, “trong mùa khô 2023-2024, khoảng 16.000-27.000 ha đất sản xuất nông nghiệp ở Tây Nguyên bị ảnh hưởng bởi hạn hán và thiếu nước tưới” (Anh Khuê, 2026).

Thứ ba, rét đậm, rét hại, sương muối, dông lốc và các hiện tượng thời tiết bất thường cũng gây ảnh hưởng trực tiếp đến đồng bào miền núi. Chẳng hạn như các tỉnh miền núi phía Bắc “nhiều đồi núi, địa hình phức tạp, điều kiện khí tượng, khí hậu, thuỷ văn có sự biến động lớn. Đặc biệt hiện nay các hiện tượng thời tiết bất thường như: sương muối, sương giá, rét đậm, rét hại kéo dài... ngày càng gia tăng và mức độ gây tổn hại ngày càng lớn” (Dương Văn Khảm, Trần Hồng Thái, Trịnh Hoàng Dương, 2016, tr.20). Những tác động này đặc biệt đáng quan tâm đối với các hộ nghèo, hộ cận nghèo bởi họ thường thiếu nguồn lực dự phòng để sửa chữa nhà ở, khôi phục sản xuất hoặc thay thế vật nuôi, cây trồng bị thiệt hại.

Thứ tư, thiên tai còn tạo ra những rủi ro gián tiếp đối với sinh kế, giáo dục, y tế và đời sống xã hội của đồng bào vùng dân tộc thiểu số. Thực tế cho thấy, những hiện tượng thời tiết cực đoan đã “ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn lực sinh kế, phương thức sinh kế, từ đó giảm thu nhập của đồng bào các dân tộc thiểu số, làm xói mòn đất, cuốn trôi nương rẫy, bồi lấp kênh mương, mất đất canh tác, thiệt hại nhà cửa, tài sản và vật nuôi, đứt gãy hạ tầng thiết yếu như đường liên thôn, cô lập bản làng, khiến việc tiếp cận, hỗ trợ khẩn cấp rất khó khăn, gây ảnh hưởng đến sức khỏe, khả năng làm việc của người dân, làm gia tăng nghèo đói, lạc hậu” (Đậu Tuấn Nam, 2026, tr.115). Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, “hộ gia đình các dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc phụ thuộc vào kinh tế tự sản tự tiêu rất cao, nên chịu nhiều cú sốc trước hạn hán, lũ lụt, biến động thời tiết tác động trực tiếp và nặng nề đến an ninh lương thực hộ gia đình” (Đậu Tuấn Nam, 2026, tr.115). Do đó, rủi ro thiên tai cần được nhìn nhận không chỉ dưới góc độ thiệt hại vật chất trước mắt mà còn là nguy cơ làm sâu sắc hơn nghèo đói, bất bình đẳng và sự thiếu hụt cơ hội phát triển.

Như vậy, nhận diện đúng các rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở miền núi là cơ sở quan trọng để nâng cao năng lực phòng ngừa, ứng phó và phục hồi. Qua đó, góp phần giảm thiểu thiệt hại, tăng khả năng chống chịu và góp phần bảo đảm an sinh xã hội, phát triển bền vững vùng dân tộc thiểu số và miền núi trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.

2. Những thách thức trong ứng phó với rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi trong bối cảnh biến đổi khí hậu

Ứng phó với rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi hiện nay đang đứng trước nhiều thách thức đan xen. Những thách thức này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, tài sản mà còn cản trở quá trình phát triển kinh tế - xã hội bền vững ở vùng dân tộc thiểu số và miền núi.

Một là, điều kiện địa hình và không gian cư trú phân tán tạo ra khó khăn lớn cho công tác dự báo, cảnh báo và tổ chức sơ tán. Nhiều khu dân cư nằm xa trung tâm hành chính, phân bố dọc theo các tuyến đường miền núi hoặc ven sông, suối và sườn núi. Khi thiên tai xảy ra, giao thông có thể nhanh chóng bị chia cắt, gây trở ngại cho lực lượng cứu hộ, cứu nạn và cung cấp hàng cứu trợ. Trong những tình huống lũ quét, sạt lở đất diễn biến nhanh, chỉ một khoảng thời gian ngắn cũng có thể quyết định khả năng bảo đảm an toàn tính mạng của người dân.

Hai là, cơ sở hạ tầng phòng, chống thiên tai tại một số địa bàn miền núi còn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu. Hệ thống giao thông, cầu, cống, điện, thông tin liên lạc, nước sạch và các công trình phòng, chống thiên tai có vai trò đặc biệt quan trọng trong bảo đảm an toàn cho người dân. Tuy nhiên, địa hình phức tạp làm tăng chi phí đầu tư và duy tu, trong khi nguồn lực của nhiều địa phương còn hạn chế. Không ít công trình có nguy cơ bị hư hỏng khi xuất hiện thiên tai lớn.

Ba là, khả năng tiếp cận thông tin và kiến thức phòng, chống thiên tai của người dân không đồng đều. Khoảng cách địa lý, ngôn ngữ, trình độ tiếp cận công nghệ và điều kiện sử dụng các phương tiện truyền thông có thể làm hạn chế hiệu quả truyền tải thông tin cảnh báo. Một số thông tin kỹ thuật về thiên tai nếu được truyền đạt theo cách quá chuyên môn sẽ khó chuyển hóa thành hành động cụ thể của người dân.

Bốn là, sinh kế còn thiếu tính đa dạng và khả năng phục hồi thấp làm gia tăng mức độ tổn thương trước thiên tai. Đối với những hộ phụ thuộc chủ yếu vào một hoặc một vài nguồn thu nhập từ nông nghiệp, chỉ một đợt thiên tai lớn cũng có thể làm mất phần lớn nguồn sinh kế. Trong khi đó, khả năng tiếp cận tín dụng, bảo hiểm, thị trường và các dịch vụ hỗ trợ khôi phục sản xuất còn hạn chế.

Năm là, sự thay đổi khó dự báo của khí hậu làm cho phương thức ứng phó truyền thống đứng trước nhiều thách thức. Tri thức bản địa của các cộng đồng dân tộc thiểu số có giá trị quan trọng trong nhận biết thời tiết, lựa chọn mùa vụ, bảo vệ rừng và thích nghi với điều kiện tự nhiên. Tuy nhiên, khi quy luật khí hậu thay đổi nhanh, một số dấu hiệu tự nhiên và kinh nghiệm truyền thống có thể không còn đủ để dự báo chính xác diễn biến thiên tai.

Như vậy, ứng phó với rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểu số ở khu vực miền núi đang chịu tác động đồng thời của nhiều yếu tố về địa hình, cơ sở hạ tầng, nhận thức, sinh kế, nguồn lực và biến đổi khí hậu. Nhận diện đầy đủ những thách thức này là cơ sở quan trọng để xây dựng các giải pháp phòng ngừa chủ động, nâng cao năng lực cộng đồng, củng cố hệ thống cảnh báo sớm và tăng cường khả năng chống chịu của người dân trước thiên tai.

3. Một số định hướng nâng cao năng lực ứng phó, thích ứng với biến đổi khí hậu cho đồng bào vùng dân tộc thiểu số, miền núi

Một là, nâng cao nhận thức và năng lực chủ động phòng ngừa rủi ro thiên tai, biến đổi khí hậu cho cộng đồng

Cần tăng cường “tuyên truyền, phổ biến, tập huấn, hướng dẫn nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng, chống thiên tai, thích ứng với biến đổi khí hậu, nhất là tại các xã, thôn đặc biệt khó khăn, đồng bào vùng dân tộc thiểu số và miền núi” (Bộ Nông nghiệp và Môi trường, 2026, tr.6). Nội dung tuyên truyền cần tập trung vào những rủi ro phổ biến ở từng địa bàn như: lũ quét, sạt lở đất, rét đậm, rét hại, hạn hán, cháy rừng và thiếu nước sinh hoạt. Phương thức truyền thông phải phù hợp với trình độ, ngôn ngữ và đặc điểm văn hóa của đồng bào; kết hợp giữa truyền thanh cơ sở, sinh hoạt cộng đồng, trường học, mạng xã hội và các hình thức trực quan. Đặc biệt, cần phát huy vai trò của già làng, trưởng bản, người có uy tín, cán bộ đoàn thể và giáo viên trong truyền đạt kiến thức, hình thành kỹ năng ứng phó cho cộng đồng, nhất là trẻ em, phụ nữ, người cao tuổi và những nhóm dễ bị tổn thương.

Hai là, ưu tiên phát triển cơ sở hạ tầng an toàn và hoàn thiện hệ thống cảnh báo sớm tại các địa bàn có nguy cơ cao

Năng lực thích ứng của cộng đồng không thể tách rời điều kiện cơ sở vật chất và khả năng tiếp cận thông tin. Vì vậy, cần “chú trọng đầu tư phát triển các công trình bảo vệ môi trường, phòng, chống thiên tai và thích ứng với biến đổi khí hậu… Triển khai chương trình phòng, chống lũ lụt, sạt lở vùng trung du và miền núi” (Đảng Cộng sản Việt Nam, tr.112). Đối với những điểm dân cư nằm trong vùng có nguy cơ cao về lũ quét, sạt lở đất, cần rà soát, đánh giá mức độ an toàn và từng bước bố trí, sắp xếp dân cư phù hợp. Đồng thời, cần phát triển hệ thống quan trắc và cảnh báo sớm, kết hợp dữ liệu khí tượng, thủy văn, địa chất với công nghệ số để nâng cao khả năng dự báo. Tuy nhiên, cảnh báo chỉ có ý nghĩa khi thông tin đến được với người dân kịp thời và dễ hiểu. Vì vậy, cần kết hợp phương thức cảnh báo hiện đại với hệ thống truyền tin tại thôn, bản, kẻng, loa truyền thanh, điện thoại di động và mạng lưới người có uy tín. Qua đó, hình thành cơ chế “cảnh báo sớm - hành động sớm”, giúp người dân chủ động di chuyển người và tài sản trước khi thiên tai xảy ra.

Ba là, phát triển sinh kế bền vững, đa dạng hóa nguồn thu nhập và nâng cao khả năng chống chịu kinh tế của hộ gia đình

Một trong những nguyên nhân làm gia tăng mức độ dễ bị tổn thương của đồng bào vùng dân tộc thiểu số là sự phụ thuộc tương đối lớn vào sản xuất nông nghiệp và tài nguyên tự nhiên. Biến đổi khí hậu có thể làm thay đổi mùa vụ, giảm năng suất cây trồng, ảnh hưởng đến vật nuôi và làm suy giảm nguồn nước, từ đó tác động trực tiếp đến thu nhập của người dân. Vì vậy, cần thúc đẩy chuyển đổi phương thức sản xuất theo hướng thích ứng với điều kiện khí hậu, lựa chọn giống cây trồng, vật nuôi có khả năng chống chịu tốt, áp dụng kỹ thuật canh tác tiết kiệm nước, bảo vệ đất và phòng chống xói mòn. Đồng thời, cần khuyến khích phát triển kinh tế rừng, lâm sản ngoài gỗ, sản phẩm đặc trưng địa phương, chăn nuôi phù hợp với điều kiện sinh thái và du lịch cộng đồng. Việc đa dạng hóa sinh kế sẽ giúp các hộ gia đình giảm phụ thuộc vào một nguồn thu nhập, nâng cao khả năng phục hồi khi xảy ra thiên tai. Cùng với hỗ trợ sản xuất, cần tăng khả năng tiếp cận tín dụng, đào tạo nghề, thông tin thị trường và các chương trình bảo trợ, bảo hiểm phù hợp để củng cố “tấm đệm” kinh tế cho người dân.

Bốn là, phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng, kết hợp tri thức địa phương với khoa học và công nghệ trong thích ứng với biến đổi khí hậu

Người dân địa phương không chỉ là đối tượng chịu tác động mà còn là chủ thể trực tiếp tham gia phòng ngừa và thích ứng. Trong đời sống của đồng bào vùng dân tộc thiểu số đã hình thành nhiều kinh nghiệm về nhận biết thời tiết, lựa chọn địa điểm cư trú, sử dụng nguồn nước, bảo vệ rừng và tổ chức sản xuất phù hợp với điều kiện tự nhiên. Những tri thức này cần được tôn trọng, nghiên cứu và vận dụng phù hợp trong các chương trình thích ứng. Tuy nhiên, tri thức địa phương cần được kết hợp với kết quả nghiên cứu khoa học, dữ liệu khí tượng, công nghệ viễn thám, bản đồ nguy cơ và các giải pháp kỹ thuật hiện đại. Quan trọng hơn, cần tạo cơ chế để người dân trực tiếp tham gia đánh giá rủi ro, xây dựng kế hoạch và giám sát các hoạt động thích ứng tại địa phương. Khi cộng đồng được trao quyền tham gia và được cung cấp đầy đủ thông tin, các giải pháp ứng phó sẽ có tính thực tiễn, phù hợp với nhu cầu và có khả năng duy trì lâu dài.

Năm là, tăng cường năng lực quản trị, phối hợp chính sách và huy động nguồn lực cho thích ứng với biến đổi khí hậu

Ứng phó và thích ứng với biến đổi khí hậu ở vùng dân tộc thiểu số, miền núi là nhiệm vụ liên ngành, đòi hỏi sự phối hợp giữa các cấp chính quyền, cơ quan chuyên môn, tổ chức chính trị - xã hội, doanh nghiệp và cộng đồng. Vì vậy, cần lồng ghép mục tiêu giảm thiểu rủi ro khí hậu vào các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, giảm ng-hèo, bảo vệ rừng, xây dựng nông thôn mới và phát triển vùng đồng bào vùng dân tộc thiểu số. Đội ngũ cán bộ cơ sở cần được nâng cao năng lực đánh giá nguy cơ, xây dựng phương án phòng ngừa, tổ chức sơ tán, cứu trợ và phục hồi sau thiên tai. Đồng thời, cần có cơ chế phân bổ nguồn lực dựa trên mức độ dễ bị tổn thương và nguy cơ rủi ro của từng địa bàn, tránh đầu tư dàn trải. Việc huy động nguồn lực xã hội, nguồn lực doanh nghiệp và sự tham gia của cộng đồng cũng cần được thực hiện minh bạch, hiệu quả, hướng tới những công trình và sinh kế có khả năng tạo tác động lâu dài.

III. Kết luận

Rủi ro thiên tai đối với đồng bào vùng dân tộc thiểusố, miền núi đang có xu hướng gia tăng trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biếnphức tạp, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, sinh kế và khả năng phát triển bền vững của cộng đồng. Đặc điểm địa hình, điều kiện kinh tế - xã hội, cơ sở hạ tầng còn hạn chế và khả năng tiếp cận thông tin không đồng đều làm gia tăng mức độ dễ bị tổn thương trước lũ quét, sạt lở đất, hạn hán, rét đậm và các hiện tượngthời tiết cực đoan. Vì vậy, ứng phó biến đổi khí hậu cần được triển khai theo hướng chủ động, lấy cộng đồng làm trung tâm, đồng thời gắn giảm nhẹ rủi rothiên tai với phát triển sinh kế bền vững. Cần tăng cường dự báo, cảnh báo sớm,nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai, cải thiện cơ sở hạ tầng thiết yếu vàphát huy tri thức địa phương. Đồng thời, chính sách hỗ trợ cần phù hợp đặc điểm từng vùng, từng dân tộc, góp phần nâng cao khả năng thích ứng, bảo đảm an toàn và cải thiện chất lượng cuộc sống của đồng bào vùng dân tộc thiểu số, miền núi

*Học viện Hậu cần

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Trọng Bảo (2025), Tưởng niệm nạn nhân Làng Nủ thiệt mạng do cơn bão Yagi. Chuyên trang điện tử Dân tộc và Phát triển, ngày 10/09/2025, https://dantocphattrien.vietnamnet. vn/tuong-niem-nan-nhan-lang-nu-thiet-mang-do-con-bao-yagi-69154.html

2. Bộ Nông nghiệp và Môi trường (2026), Quyết định 417/ QĐ-BNNMT ngày 31/01/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường “Phê duyệt Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I: Từ năm 2026 đến năm 2030”, Hà Nội.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập 1. Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.

4. Thanh Hải (2026), Mưa lũ, sạt lở tại các tỉnh miền núi phía Bắc gây thiệt hại khoảng 362,46 tỷ đồng.Tạp chí Doanh nghiệp và Tiếp thị, ngày 21/07/2026, https://doanhnghieptiepthi.vn/ mua-lu-sat-lo-tai-cac-tinh-mien-nui-phia-bac-gay-thiet-hai-khoang-36246-ty-dong-161260720125311722.htm

5. Tô Hội (2023), Những khó khăn trong dự báo lũ quét, sạt lở đất ở Việt Nam. Báo điện tử Sức khỏe và Đời sống, ngày 07/08/2023, https://suckhoedoisong.vn/ nhung-kho-khan-trong-du-bao-lu-quet-sat-lo-dat-o-viet-nam-169230807081524514.htm

6. Đậu Tuấn Nam (2026), Rủi ro sinh kế đối với đồng bào các dân tộc thiểu số ở miền núi phía Bắc trước tác động của biến đổi khí hậu. Tạp chí Lý luận chính trị, số 579 (5/2026), tr.112-120.

7. Dương Văn Khảm, Trần Hồng Thái, Trịnh Hoàng Dương (2016), Phân hạng mức độ khắc nghiệt của sương muối ở các tỉnh miền núi Trung du Bắc bộ. Tạp chí Khí tượng Thủy văn, số tháng 10/20216, tr.20-25.

8. Anh Khuê (2026), Biến đổi khí hậu thách thức sự phát triển bền vững của Tây Nguyên. Tạp chí diện tử Kinh tế Việt Nam – VnEconomy, ngày 23/01/2026, https://vneconomy. vn/bien-doi-khi-hau-thach-thuc-su-phat-trien-ben-vung-cua-tay-nguyen.htm