Chợ phiên vùng cao đang là điểm du lịch thu hút du khách trong và ngoài nướcSắc màu truyền thống vùng cao
Những năm gần đây, cho dù cuộc sống hiện đại đã len lỏi đến từng bản làng, nhưng chợ phiên Tủa Chùa, Điện Biên vẫn giữ nguyên nét đặc sắc riêng có. Chợ họp mỗi dịp cuối tuần, không chỉ là nơi trao đổi hàng hóa mà còn là dịp gặp gỡ, giao lưu, hàn huyên của đồng bào sau những ngày làm lụng vất vả. Chợ cũng là nơi nhiều đôi trai gái kết đôi, thành vợ thành chồng.
Tại Tủa Chùa, hiện có nhiều chợ phiên văn hóa như: Chợ Tả Sìn Thàng, chợ Xá Nhè, chợ trung tâm Tủa Chùa (tổ chức tối thứ Bảy và ngày Chủ nhật hằng tuần). Mỗi phiên chợ là một bức tranh sinh động của vùng cao. Vào ngày chợ phiên, người Mông, Dao, Thái, Xạ Phang, Kinh… khoác lên mình những sắc phục rực rỡ xuống chợ tựa như đi hội. Mỗi dân tộc mang đến chợ một nét văn hóa và các sản vật riêng, đó là những chiếc váy áo sặc sỡ của người Mông, tiếng khèn du dương, điệu nhảy sạp rộn ràng của người Thái hay mùi hương thảo quả, mắc khén thoang thoảng trong gió của đồng bào các dân tộc nơi đây… Tất cả hòa quyện, tạo nên một bức tranh mộc mạc mà rực rỡ giữa mây ngàn.
Đồng bào các dân tộc ăn mặc đẹp để đi chơi chợ; đến chợ để múa hát, uống rượu và để bán hàng. Hàng hóa bày bán tại chợ rất phong phú: Từ thổ cẩm với hoa văn tinh xảo đến các nông sản “cây nhà lá vườn”, gia súc, gia cầm do bà con tự nuôi, trồng. Bên cạnh đó là những gian hàng ẩm thực mộc mạc với tô phở, bát bún nóng hổi, hay hương rượu nồng ấm cũng là điều khiến du khách khó quên khi đặt chân đến chợ vùng cao.
Lan tỏa văn hóa và kết nối tình thân
Nhằm gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc nơi đây, chính quyền địa phương đã thành lập khu chợ đêm kết hợp trình diễn văn hóa. Sau gần hai năm đi vào hoạt động, chợ đêm không chỉ là không gian giao thương mà đã trở thành sản phẩm du lịch đặc sắc, thu hút du khách gần xa.
Mẹ dạy con gái học cách thêu hoa văn, họa tiết trên tấm thổ cẩm truyền thốngMỗi tối thứ Bảy, chợ đêm Tủa Chùa rực rỡ ánh đèn, rộn ràng tiếng khèn, tiếng hát. Trên sân khấu trung tâm, các tiết mục văn nghệ mang đậm bản sắc các dân tộc được biểu diễn, tạo nên không khí lễ hội sôi động. Bao quanh là những gian hàng ẩm thực hấp dẫn: thắng cố, dê núi, rượu ngô nương… cùng vô vàn đặc sản địa phương như mật ong rừng, phong lan, thảo dược quý.
Chợ đêm Tủa Chùa vừa là nơi quảng bá, lan tỏa mạnh mẽ nét đẹp văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số nơi đây, vừa là dịp để giao lưu, kết nối giữa đồng bào địa phương với du khách. Từ đó, những mối quan hệ tốt đẹp được tạo dựng, những kinh nghiệm quý báu về bảo tồn, phát triển và quảng bá nét đẹp văn hóa truyền thống được trao truyền cho nhau. Du khách và người dân đến chợ ai cũng say điệu múa, say bóng hình váy áo rực rỡ sắc màu, say cái nét chân chất, hồn hậu của đồng bào và chìm đắm trong những gian hàng sản vật, ẩm thực địa phương...
Những tiện ích của thời đại công nghệ 4.0 đã mang nét đẹp Tủa Chùa đến gần hơn với du khách. Nhiều tiểu thương, trong đó có cả đồng bào dân tộc thiểu số đã ứng dụng livestream trực tuyến để giới thiệu, bán hàng qua mạng xã hội. Cách làm mới mẻ này giúp các sản phẩm đặc trưng của Tủa Chùa được quảng bá rộng rãi, kết nối người bán và khách hàng ở khắp mọi miền. Chị Mùa Thị Huyền - tiểu thương tại chợ đêm chia sẻ: “Từ khi biết livestream, tôi bán được nhiều hàng hơn. Cả ngày, tôi bận rộn đi gom hàng, chốt đơn, đóng hàng gửi ship…”.
Xã Tủa Chùa còn có cả tổ chuyên trách truyền thông trên Facebook, Zalo, TikTok.. để quảng bá hình ảnh của địa phương. Nhờ mô hình chợ đêm kết hợp công nghệ thông tin, hình ảnh Tủa Chùa ngày càng lan tỏa mạnh mẽ, trở thành điểm đến mới mẻ cho du khách yêu thích trải nghiệm văn hóa vùng cao.
Giữa không gian rộn ràng sắc màu, tiếng nói cười, tiếng khèn Mông, hương rượu nồng ấm quyện trong mùi hương của núi rừng, chợ phiên và chợ đêm Tủa Chùa là nơi đất và người như hòa vào làm một./.