Những thửa ruộng chín vàng tạo nên cảnh sắc non nước hữu tình bên danh thắng thác Bản Giốc, xã Đàm ThủyKhoảng trung tuần tháng 9 đến đầu tháng 10, khi tiết trời bắt đầu dịu lại, những cánh đồng lúa ở Đàm Thủy lần lượt chuyển từ màu xanh sang vàng óng. Không như miền cao Tây Bắc, vẻ đẹp của Đàm Thủy mùa lúa chín không phải bởi sự tầng tầng lớp lớp của những thửa ruộng bậc thang.
Nét đẹp của nơi này nằm ở một dáng vẻ khác. Những cánh đồng tương đối bằng phẳng trải rộng giữa bốn bề núi đá, dòng sông xanh uốn lượn qua làng bản, những mái nhà thấp thoáng bên ruộng lúa. Nắng thu nhẹ và trong, rót xuống cánh đồng thứ ánh sáng vàng như mật. Từ trên cao nhìn xuống, cả thung lũng như một tấm thảm lớn, mềm mại và óng ả, nổi bật giữa nền xanh của bầu trời và núi rừng.
Buổi sớm, mặt trời chậm rãi nhô qua núi, những tia nắng đầu tiên xuyên qua mây, chạm xuống từng bông lúa, cánh đồng chỉ ánh lên một màu vàng dịu nhẹ. Gió đi qua cánh đồng, làm sóng lúa dập dờn; dòng sông Quây Sơn lặng lẽ trôi, khi ẩn khi hiện giữa những vạt cây và ruộng đồng. Từ xa, núi nối núi trong ánh bình minh. Cả không gian như thức dậy rất chậm....
Chiều đến, nắng đã nghiêng, màu vàng của thảm lúa trở nên thẫm hơn. Bóng của những dãy núi đổ dài xuống thung lũng. Dòng sông lấp loáng màu vàng đỏ dưới cái nắng cuối ngày. Bản làng thấp thoáng trong màu khói lam. Thi thoảng vang lên tiếng gọi nhau trên đồng, tiếng bước chân, tiếng máy tuốt lúa hay tiếng trẻ nhỏ vọng ra từ một nếp nhà khiến bức tranh quê hương thêm phần sống động bởi sức sống của con người.
Dòng Quây Sơn là một nét vẽ độc đáo trong bức tranh mùa vàng ở Đàm Thủy. Con sông xanh biếc len qua những thung lũng, làng bản và cánh đồng, trước khi tạo nên thác Bản Giốc - thắng cảnh nổi tiếng của miền biên viễn. Vào mùa thu, dòng sông trở nên êm đềm, nước sông trong hơn, sắc xanh của dòng nước càng nổi bật bên những cánh đồng lúa đang độ chín vàng. Sự tương phản giữa xanh và vàng, giữa mềm mại của dòng nước và hùng vĩ của núi đá khiến cảnh sắc nơi đây có một vẻ đẹp vừa khoáng đạt vừa nên thơ.
Mùa vàng ở miền biên viễn Đàm ThủySong có lẽ điều khiến mùa vàng ở Đàm Thủy đáng nhớ nhất lại là sự bình dị. Trong những ngày mùa, cánh đồng là không gian lao động của cộng đồng các dân tộc Tày, Nùng. Đồng bào nhanh tay gặt, những bó lúa được gom về, những con đường nhỏ giữa ruộng trở nên rộn ràng hơn. Mùi lúa chín quyện trong gió, mùi rơm mới phảng phất đâu đó. Giữa một miền núi non kỳ vĩ, nhịp điệu lao động của con người hiện diện rất đỗi tự nhiên đã làm cho cảnh sắc không trở thành một bức tranh tĩnh mà là một miền quê sống động.
Nếu những thửa ruộng bậc thang ở Tây Bắc đẹp bởi những đường cong nối tiếp nhau trên sườn núi thì mùa vàng ở Đàm Thủy hấp dẫn thị giác bởi những cánh đồng trải rộng giữa thung lũng và bởi dòng sông xanh mềm mại chạy qua miền lúa chín. Nếu ruộng bậc thang là những nấc thang đưa mùa vàng lên đỉnh núi, thì ở Đàm Thủy, mùa vàng dường như tấm thảm được trải ra để con người bước vào. Có lẽ đó là lý do người ta nhớ Đàm Thủy vào những ngày thu. Không chỉ nhớ màu vàng của lúa, mà còn nhớ ánh nắng xuyên qua mây, nhớ dòng Quây Sơn xanh như ngọc, nhớ những dãy núi đá vôi trầm mặc và những bản làng yên bình giữa thung lũng. Nhớ cả cảm giác được đứng giữa một miền quê đang vào mùa no ấm, lắng tai nghe tiếng gió trên đồng và ngắm nhìn những bông lúa cúi đầu trong nắng.
Mùa vàng ở Đàm Thủy không chỉ là một thời khắc đẹp của thiên nhiên. Đó là vẻ đẹp của một miền đất khi đất trời, ruộng đồng và cuộc sống con người cùng nhau kiến tạo nên sắc màu của sự no đủ, ấm áp và bình yên.
