Làng Lô Lô Chải nằm dưới chân núi Rồng, cách Cột cờLũng Cú chỉ khoảng 1 km, thuộc xã Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang. Con đường dẫn vàolàng khá nhỏ và thoai thoải dốc, Lô Lô Chải hiện ra với những căn nhà trình tườnglợp ngói âm dương ba gian đã trải qua hàng trăm năm tuổi.
Khám phá Lô Lô Chải cũng là khám phá một nền văn hóa đặc trưng của vùng đất cực Bắc. Khoảng 90% dân cư trong làng là đồng bào Lô Lô, hiện vẫn giữ nguyên vẹn những nét văn hóa riêng: kiến trúc nhà trình tường, các nghề truyền thống như thêu, làm mộc, và lễ hội dân gian như lễ cúng Thần rừng, lễ mừng lúa mới, lễ mừng nhà mới cùng các điệu múa truyền thống.
Nhà trình tường của người Lô Lô chủ yếu xây bằng đất sét và đất thịt, với tường dày 50 - 60 cm, mùa đông ấm, mùa hè mát, nên còn được gọi là nhà “hai mùa”. Móng nhà được gia cố bằng đá cuội, khung gỗ dựng rồi nện đất chặt, mái lợp ngói âm dương. Mỗi căn nhà không chỉ bền chắc mà còn là minh chứng cho kỹ thuật xây dựng tinh xảo và sáng tạo của đồng bào miền núi.
Bước chân vào bản, du khách dễ dàng bắt gặp những vạt cải xanh rì trước hiên nhà, mái nhà tường trình thấp thoáng sau hàng rào đá, mái hiên phơi đầy bắp ngô vàng óng. Không gian quanh năm được tô điểm bằng sắc hoa rực rỡ, nhưng đẹp nhất vẫn là mùa xuân, khi bản làng hòa trong sắc màu hồng của hoa đào, sắc trắng của hoa mận, hoa lê, tạo nên khung cảnh như trong truyện cổ tích.
Ngôi làng cổ tích Lô Lô Chải mùa nào cũng đẹp. Nếu đến đây vào dịp TếtNguyên đán, du khách có cơ hội trải qua một đêm giao thừa đặc biệt của người LôLô, cùng mọi người ra ngoài vui chơi và cùng nhau cầu nguyện may mắn. Đêm giaothừa, người Lô Lô nghe tiếng gà gáy đầu tiên trong bản để tính thời khắc chuyểngiao giữa năm cũ và năm mới. Suốt đêm giao thừa, dân bản thường không ngủ mà ngồibên bếp lửa canh nồi bánh chưng, nhâm nhi chén rượu hàn huyên và sang nhà nhauđể “ăn trộm lộc” khi năm mới đến.
Vẻ đẹp đất và người Lô Lô ChảiĐến với ngôi làng cổ tích, du khách có thể thử khoác lên mình những bộ trang phục dân tộc, những bộ váy thổ cẩm cầu kỳ, nhiều màu sắc do bàn tay khéo léo của những người phụ nữ Lô Lô may thêu. Họa tiết trên mỗi bộ trang phục rất gần gũi với đời sống thường nhật như chân chim, mắt chim, hoa tam giác mạch, ruộng bậc thang… Du khách cũng có thể thử sức với các nhạc cụ dân tộc như chơi trống, thổi kèn.
Lô Lô Chải thu hút ngày càng nhiều du khách đến khám phá và trải nghiệm. Trung bình mỗi tháng, ngôi làng nhỏ này đón khoảng 1.000 du khách đến lưu trú và tham quan. Đặc biệt vào dịp cuối năm trùng với mùa hoa tam giác mạch, các homestay luôn ở trong tình trạng “cháy phòng”. Tháng 10/2025 Làng Lô Lô Chải được Tổ chức Du lịch thế giới trao tặng giải thưởng: “Làng Du lịch tốt nhất thế giới năm 2025”. Đây là giải thưởng tôn vinh các điểm đến nông thôn có thành tích trong bảo tồn văn hóa, thiên nhiên, phát triển du lịch bền vũng và nâng cao sinh kế cho cộng đồng. Cơ hội mới đang mở ra đối với hơn trăm hộ dân nơi cực Bắc Tổ quốc - những người đã biến đất nghèo thành điểm đến toàn cầu từ chính sự mộc mạc mà quyến rũ của bản sắc văn hóa dân tộc Lô Lô .