(DTTG) - Tóm tắt: Bài viết phân tích sâu sắc tính ưu việt và nhất quán trong chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước Việt Nam đối với vấn đề dân tộc, coi đây là vấn đề chiến lược, xuyên suốt và mang ý nghĩa sống còn trong sự nghiệp cách mạng. Từ nền tảng tư tưởng Hồ Chí Minh và thực tiễn lịch sử, chính sách dân tộc Việt Nam luôn khẳng định rõ nguyên tắc “bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng, giúp nhau cùng phát triển”, thể hiện rõ bản chất nhân văn, tiến bộ và linh hoạt của một nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Qua đó, nêu bật các giá trị cốt lõi tạo nên sự nhất quán trong chính sách dân tộc, đồng thời làm rõ những thành tựu thực tiễn nổi bật trong phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Bên cạnh đó, bài báo cũng chỉ ra các thách thức hiện nay và đề xuất định hướng trong thời kỳ mới, nhằm phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, gìn giữ bản sắc văn hóa, nâng cao nội lực cộng đồng và đảm bảo phát triển bền vững, hài hòa trong một Việt Nam thống nhất - đa dạng.
(DTTG) - Tóm tắt: Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 12/3/2003 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về công tác dân tộc, được ban hành năm 2003, là văn kiện có ý nghĩa chiến lược, thể hiện tầm nhìn nhất quán và tư tưởng nhân văn sâu sắc của Đảng ta trong việc phát huy khối đại đoàn kết các dân tộc và bảo đảm phát triển toàn diện, bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
(DTTG) - Tóm tắt: Tri thức địa phương của các cộng đồng dân tộc thiểu số miền núi phía Bắc là nguồn lực văn hóa, xã hội có giá trị đặc biệt, hình thành qua quá trình thích ứng lâu dài với điều kiện sinh thái, môi trường đặc thù. Bài viết phân tích cấu trúc, chức năng và cơ chế vận hành của tri thức địa phương trong các lĩnh vực như quản lý tài nguyên, canh tác nông nghiệp, bảo tồn đa dạng sinh học, tổ chức cộng đồng và điều chỉnh quan hệ xã hội. Trên cơ sở đó, nghiên cứu luận giải vai trò của tri thức địa phương đối với phát triển bền vững, đồng thời chỉ ra những thách thức đặt ra trong bối cảnh hiện đại hóa, biến đổi khí hậu và hội nhập kinh tế. Đồng thời, bài viết đề xuất các định hướng và giải pháp nhằm tích hợp hiệu quả tri thức địa phương vào chiến lược phát triển vùng, bảo đảm hài hòa giữa tăng trưởng, an sinh và gìn giữ bản sắc văn hóa.
Tóm tắt: Ngày 18/11/2016, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã thông qua Luật Tín ngưỡng, tôn giáo; ngày 30/12/2017, Chính phủ ban hành Nghị định số 162/2017/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (Nghị định số 162/2017/NĐ-CP); ngày 29/12/2023, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 95/2023/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (thay thế Nghị định số 162/2017/NĐ-CP). Các văn bản này đều có các quy định về quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo, một trong những quyền cơ bản của con người đã được Hiến định. Trong khuôn khổ của bài viết này, tác giả xin được giới thiệu khái quát những nội dung về quyền con người trong Luật Tín ngưỡng, tôn giáo thông qua các quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo và cơ chế bảo đảm thực thi quyền này.
(DTTG) - Tóm tắt: Ở Việt Nam, có 43 tổ chức được công nhận là tổ chức tôn giáo và cấp chứng nhận đăng ký hoạt động tôn giáo thuộc 16 tôn giáo, với khoảng 53.390 chức sắc, 93.581 chức việc; 39.555 người vừa là chức sắc, vừa là chức việc và 26.548.509 tín đồ. Bên cạnh các hoạt động tôn giáo, các tổ chức tôn giáo ngày càng thể hiện vai trò quan trọng ở nhiều lĩnh vực như giáo dục, y tế, bảo trợ xã hội và trở thành “nguồn lực” rất lớn đối với xã hội. Để giúp độc giả hiểu hơn về quy định của pháp luật ở các lĩnh vực có liên quan mà các tổ chức tôn giáo có thể tham gia thực hiện, bài viết này tập trung làm rõ một số quy định của pháp luật về giáo dục liên quan đến các tổ chức tôn giáo ở Việt Nam hiện nay.
Không gian học thuật |
ThS. Nguyễn Duy Dũng, Tạp chí Nghiên cứu Dân tộc và Tôn giáo -
11:49, 24/02/2026 ( DTTG) - Bài viết tập trung phân tích những thành tựu nổi bật của chính sách dân tộc Việt Nam trong những thập kỷ qua, đặc biệt từ thời kỳ đổi mới đến nay. Qua đó, tác giả làm rõ những thay đổi tích cực trong đời sống kinh tế - xã hội, văn hóa và giáo dục của đồng bào dân tộc thiểu số, những vấn đề đặt ra và đề xuất một số định hướng nhằm nâng cao hiệu quả của chính sách dân tộc trong giai đoạn tới.
(DTTG) - Tóm tắt: Quản lý nhà nước về tôn giáo là nhiệm vụ quan trọng, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc của cả nước nói chung, tỉnh Cà Mau nói riêng. Bài viết phân tích kết quả thực hiện Chỉ thị 18-CT/TW ngày 10/01/2018 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 25-NQ/TW ngày 12/3/2003 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa IX) về công tác tôn giáo trong tình hình mới tại tỉnh Cà Mau giai đoạn 2018-2024 và đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, gắn với việc sắp xếp đơn vị hành chính và xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
(DTTG) - Tóm tắt: Trên cơ sở những phát hiện trong nghiên cứu thực hiện tiêu chí xác định các dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù giai đoạn 2021-2025, bài viết phân tích những mới trong tiêu chí xác định các dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù giai đoạn 2026 - 2030, phục vụ tổ chức thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) giai đoạn II (2026 - 2030).
(DTTG) - Tóm tắt: Quyền của người dân tộc thiểu số được các văn kiện pháp lý quốc tế ghi nhận và xếp trong nhóm các quyền dân sự - chính trị; là quyền rất căn bản mà các nhóm dân tộc thiểu số ở tất cả các quốc gia đều có quyền được hưởng. Bài viết tập trung phân tích Việt Nam quy định như thế nào trong hệ thống pháp luật quốc gia để thể hiện ba cấp độ nghĩa vụ, gồm: tôn trọng, bảo vệ và thực hiện đầy đủ quyền của người dân tộc thiểu số.
(DTTG) - Tóm tắt: Đạo Cao Đài ra đời ở Nam Bộ vào đầu thế kỷ XX, sau đó phát triển và mở rộng trở thành một tôn giáo lớn ở Nam Bộ trước năm 1975. Ra đời và phát triển trong điều kiện xã hội trước sự xâm lược và thống trị của thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, do vậy, đạo Cao Đài cùng nhân dân Nam Bộ và cả nước làm Cách mạng Tháng Tám thành công, kháng chiến chống thực dân Pháp, kháng chiến chống đế quốc Mỹ thắng lợi. Bài viết tập trung làm rõ những đóng góp của đạo Cao Đài đối với cách mạng giai đoạn 1945-1975.
(DTTG) - Tóm tắt: I-ta-li-a là nước Nam Âu tiếp giáp Địa Trung Hải và các nước Tây Âu. I-ta-li-a là một trong những chiếc nôi của nền văn minh nhân loại có lịch sử lâu đời với nhiều biến động liên quan với các nước châu Âu. Đặc biệt, I-ta-li-a có mối quan hệ rất chặt chẽ với Giáo hội Công giáo không chỉ thời trung cổ mà cả sau này. Thời cận đại, I-ta-li-a có cuộc Cách mạng tư sản làm thay đổi mối quan hệ giữa nhà nước với tôn giáo, nhất là với Giáo triều Va-ti-căng và Giáo hội Công giáo I-ta-li-a. Bài viết này tập trung làm rõ tôn giáo, nhất là Công giáo ở I-ta-li-a, làm rõ chính sách tôn giáo, nhất là mối quan hệ giữa Chính phủ I-ta-li-a với Giáo hội Công giáo, nhất là với Giáo triều Va-ti-căng.
(DTTG) - Tóm tắt: Bài viết nhận diện các dạng nguồn lực: nhân lực, văn hóa - tri thức bản địa, tài nguyên - môi trường, vật chất, chính trị - xã hội để thấy nguồn lực dân tộc thiểu số đã, đang và có tiềm năng lớn, cần tiếp tục được khai thác hợp lý nhằm đem lại lợi ích kép, vừa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi nhanh và bền vững, vừa hòa nhịp vào các mục tiêu phát triển của đất nước
(DTTG) - Tóm tắt: Bài viết phân tích thực trạng giáo dục đào tạo vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi qua kết quả điều tra thu thập thông tin kinh tế - xã hội của 53 dân tộc thiểu số mới được rà sóat, cập nhật cùng khả năng tác động của Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị đối với phát triển giáo dục và đào tạo vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
(DTTG) - Tóm tắt: Trong bối cảnh Việt Nam đang vươn mình mạnh mẽ trên trường quốc tế với khát vọng trở thành quốc gia phát triển vào giữa thế kỷ XXI, việc thực hiện hiệu quả chính sách dân tộc trở nên ngày càng cấp thiết, đóng vai trò then chốt trong việc bảo đảm sự phát triển bền vững, công bằng và bao trùm. Bài viết tập trung phân tích những thành tựu, thách thức và định hướng hoàn thiện chính sách dân tộc trong kỷ nguyên mới, một giai đoạn mà tinh thần tự cường dân tộc kết hợp với hội nhập quốc tế sâu rộng đặt ra yêu cầu vừa tôn trọng bản sắc văn hóa, vừa thúc đẩy phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Tóm tắt: Bài viết sử dụng phương pháp tiếp cận định tính là chủ đạo nhằm phân tích các yếu tố tiềm năng, đồng thời thu thập dữ liệu từ hai nguồn chính là thứ cấp (tài liệu quy hoạch, báo cáo kinh tế - xã hội, văn bản lịch sử liên quan đến xã Ca Thành, tỉnh Cao Bằng) và sơ cấp thu thập thông qua khảo sát thực địa và phỏng vấn sâu các bên liên quan, bao gồm: cán bộ quản lý văn hóa, người dân địa phương, du khách đang trải nghiệm và chuyên gia du lịch. Dữ liệu thu thập sẽ được xử lý bằng các phương pháp tổng hợp, so sánh và đặc biệt là phân tích WOT (điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức) để phân tích, đánh giá toàn diện tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng ở xã Ca Thành, những hạn chế và thách thức, từ đó đề xuất một số giải pháp phát triển du lịch cộng đồng nhằm khai thác hiệu quả bản sắc văn hóa, phát huy vai trò cộng đồng, cải thiện hạ tầng, đa dạng hóa sản phẩm và thúc đẩy chính sách hỗ trợ phát triển du lịch bền vững.
(DTTG) - Công tác dân tộc hiện nay cần được nhìn nhận như động lực thúc đẩy phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo hướng hiện đại, gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa, bảo đảm quốc phòng - an ninh và nâng cao năng lực hội nhập quốc tế.
Tóm tắt: Đến nay, Việt Nam trải qua hai thời kỳ chữ Quốc ngữ: Quốc ngữ Hán Nôm và La-tinh. Một thời gian dài, người Việt Nam dùng chữ Quốc ngữ Hán, sau này là chữ Nôm, gọi chung là Hán Nôm. Chữ Quốc ngữ La-tinh được hình thành từ giữa thế kỷ XVII ở miền Trung (Đàng Trong) với sự đóng góp của các giáo sỹ Công giáo. Sau khi chữ Quốc ngữ La-tinh được hình thành, các giáo sỹ Công giáo nỗ lực mở rộng trong cộng đồng, để sau này với sự đóng góp của các tôn giáo, các cá nhân và tổ chức xã hội đã xã hội hóa để chính thức trở thành chữ viết La-tinh - chữ Quốc ngữ La-tinh ở Việt Nam.
(DTTG) - Tại Đại hội XIII của Đảng lần đầu tiên chính thức khẳng định việc phát huy các nguồn lực tôn giáo. Bàn về việc phát huy “nguồn lực tôn giáo” là đề cập đến công năng xã hội của tôn giáo, đóng góp cho sự phát triển của xã hội và của nhân loại.
Khối đại đoàn kết toàn dân tộc là nguồn sức mạnh nội sinh to lớn, đóng vai trò nền tảng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trong kỷ nguyên mới với những biến động toàn cầu, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng, phát huy sức mạnh đại đoàn kết không chỉ là yêu cầu khách quan mà còn là chiến lược phát triển bền vững của Việt Nam.
Đảng và Nhà nước ta luôn đánh giá cao vai trò, vị trí của giáo dục đào tạo trong phát triển đất nước với quan điểm phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu. Trong chiến lược phát triển giáo dục quốc gia, phát triển mô hình trường phổ thông dân tộc nội trú (PTDTNT) là nhiệm vụ, giải pháp quan trọng, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo nguồn cán bộ cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN).
